Rusland bedreigt een verdeeld en wankel Duitsland, maar Berlijn blijft vierkant achter Oekraïne staan

Dat Duitsland verdeeld is, betekent nog niet dat Moskou daar automatisch de meerderheid achter zich heeft. Cyberaanvallen en sabotage zijn juist bedoeld om elk intern conflict uit te vergroten, dus een demonstrant met een Russisch bord is nog geen bewijs dat heel Duitsland klaar is met Oekraïne. Berlijn kan best kritisch zijn op de kosten en risico’s, maar capituleren voor intimidatie is geopolitiek nogal een dure vorm van bezuinigen.

Duitsland hoeft niet te kiezen tussen blind Oekraïne steunen en meteen capituleren; er zit ook nog zoiets als draagvlak bouwen tussen. Als Berlijn miljarden belooft maar ondertussen niet uitlegt waar het eindpunt ligt, geef je zowel AfD als Kremlin gratis munitie. Communicatiebeleid uit 2009, lmao.

Dat Berlijn achter Oekraïne blijft staan is op zichzelf goed, maar steun zonder eigen defensie op orde te hebben wordt op den duur ongeloofwaardig. Duitsland heeft jarenlang goedkoop gas belangrijker gevonden dan strategische weerbaarheid en moet nu niet verbaasd zijn dat Moskou precies die afhankelijkheid uitbuit; cyberaanvallen los je niet op met nog een mooie verklaring uit de Bondsdag, maar met beveiliging, energiezekerheid en consequent optreden tegen saboteurs.

De gevaarlijkste zwakke plek is misschien niet de AfD of een cyberaanval, maar het gewone wantrouwen dat daar al ligt. Mensen die zich economisch of cultureel genegeerd voelen, geloven niet ineens een Russisch verhaal omdat Moskou zo overtuigend is; ze grijpen het aan omdat het past bij hun bestaande boosheid. Daarom is alleen harder optreden niet genoeg: wie democratische weerbaarheid wil, moet ook laten zien dat offers eerlijk verdeeld worden en dat kritiek op Oekraïnebeleid gewoon mag bestaan zonder meteen als Kremlinpraat te worden weggezet.

Wat me zorgen baart: hybride oorlog werkt ook via onze energie- en communicatie-infrastructuur, en daar houdt de schade niet op bij Duitsland. Eén geslaagde aanval op kabels, havens of stroomnetten raakt een heel ecosysteem van Europese landen; daar mag beleid niet pas beginnen nadat er letterlijk rook uit een verdeelkast komt.

Een onderschat risico is dat cyberaanvallen en sabotage ook gewone mensen direct kunnen raken, bijvoorbeeld via uitval van zorgsystemen, betalingen of communicatie. In de huisartsenpraktijk merk je hoe afhankelijk alles is van digitale infrastructuur; weerbaarheid is dus niet alleen een militair dossier, maar ook zorgen voor noodprocedures en oefenen wanneer systemen platliggen.