Restaurants in Noord en school in West zetten zelf veerdienst over IJ op tijdens ov-staking

Mooi staaltje ondernemerschap: als de overheid stilvalt, zoeken mensen zelf een oplossing. Wel graag vooraf heldere afspraken over veiligheid en aansprakelijkheid, want één incident en de goodwill is weg.

Leuk noodverband, maar laten we niet doen alsof een paar restaurants ineens de vervoersplanning van Amsterdam hebben opgelost. In mijn tijd bij de KLM leer je snel dat een vlucht pas vertrekt als bemanning, toestel, weer én reserve geregeld zijn; op het IJ geldt hetzelfde, en bij een echte calamiteit heb je juist capaciteit en reddingsmiddelen nodig die zo’n spontaan bootje meestal niet heeft.

Weet je wat het is: bij een staking zie je pas wie er allemaal afhankelijk is van één pont of metro, en dat zijn niet alleen forenzen maar ook leerlingen, schoonmakers en mensen met onregelmatige diensten. Prima dat restaurants en die school iets regelen, maar laat dit vooral geen excuus worden om de publieke verbindingen verder uit te kleden; een noodbootje is geen ov-beleid.

Wat hier onderbelicht blijft: zo’n bootje helpt vooral mensen die precies op tijd op de juiste plek zijn, maar niet de ouder met kinderwagen, iemand in een rolstoel of wie medische hulp nodig heeft. Als dit vaker gebeurt, regel dan vooraf een klein noodplan met gemeente en hulpdiensten, zodat niet alleen de meest mondige organisaties vervoer kunnen improviseren.

Wat hier ook wringt: wie mocht er eigenlijk mee? Als je in Noord woont maar niet bij dat restaurant werkt of op die school zit, heb je weinig aan een bootje dat alleen voor de eigen kring vaart. De energie van samen de schouders eronder is mooi, maar tijdens een staking zou zo’n tijdelijke verbinding juist zo openbaar en duidelijk mogelijk moeten zijn.

De echte test is niet of je vandaag een bootje kunt regelen, maar of dit morgen nog werkt als er iemand uitvalt, het weer omslaat of er 200 mensen tegelijk staan. Maak voor dit soort noodsituaties een vooraf goedgekeurd draaiboek met verzekerde schippers en vaste opstapplekken; nu zit iedereen weer te improviseren omdat niemand eigenaar is van de fallback.

Misschien is dit ook een mooie les in gastvrijheid: een restaurant dat je veilig naar de overkant brengt, helpt niet alleen z’n eigen personeel maar de hele buurt. Even afspraken maken met school, ouders en buurtbewoners over wie mee kan, zodat het geen stille service voor alleen bekenden wordt. Kleine verbindingen kunnen op zo’n dag verrassend veel betekenen.