Razendsnelle vaccins en andere stappen die de wetenschap door corona gezet heeft

Die “razendsnelle vaccins” kwamen niet uit magie maar uit 20 jaar mRNA-R&D + noodbudget + regulators die eindelijk parallel durfden te werken ipv alles sequentieel afvinken. De echte winst is dat we hebben gezien dat je in een crisis wél kunt shippen: data delen, trials opschalen, productie alvast bouwen; en de echte blunder is dat we daarna weer terugschoten naar bureaucratie, wappie-ruis en “lessons learned” pdf’s. simpel: hou de speed van toen, maar fix de communicatie en de data-infra, anders leren we precies niks en herhalen we dezelfde bugs bij de volgende uitbraak.

ja die vaccins waren knap hoor, maar ondertussen kon je in 2021 nog steeds 40 min in de wachtrij hangen om een testafspraak te maken en lag de uitslag “in het systeem” ergens op vakantie. wetenschap sprint, overheid stapt op klompen, dat verschil zie ik in de bus ook elke dag.

Leuk dat “open data” en speed er wél was, maar toen Big Pharma de patenten strak hield en het Globale Zuiden kon fluiten naar doses — oh ja want gezondheid is een markt, right. En hier: zorgpersoneel kapotbezuinigd, IC’s op minimum, maar als het misgaat moet de wetenschap het ff fixen met een miracle in 9 maanden. Volgende pandemie? begin eens met publieke productie + sterke zorg, niet alleen shiny tech en een paar dashboardjes.

wat ik mis in dit hele “wetenschap vs overheid” verhaal: tijdens corona zagen we dat modellen en dashboards alleen zo goed zijn als je input, en die input was vaak garbage omdat privacy-paniek + versnipperde registraties alles kapot maakte. Als je bij de volgende uitbraak nog steeds GGD’s met Excelletjes en 12 definities van “besmetting” hebt, dan kun je de beste vaccins hebben maar vlieg je blind, dit is gewoon een data-pipeline bug die je NU fixt ipv weer een enquête-PDF te shippen.

Ik zie het elke dag: die mRNA-snelheid was prachtig, maar op de vloer was het vooral chaos met wisselende richtlijnen, halve beschermingsmiddelen en dan wéér een protocol dat na 2 dagen omgegooid werd. En nu iedereen achteraf stoer doet met “lessons learned”, is de voorraadkast weer leeg en zijn collega’s wegbezuinigd of opgebrand, dus ja… volgende keer mogen we weer improviseren.