Politieke impasse Kosovo houdt aan: derde vervroegde verkiezing op rij

derde verkiezing in een jaar… dat is geen democratie meer maar een soort politieke daytrade waarbij iedereen blijft rollen en niemand delivery neemt. Investeerders zien dit en rekenen meteen extra risicopremie op alles daar, en ondertussen gaat het land gewoon op pauze omdat ze geen president kunnen prikken, bizar.

Juridisch gezien is dit gewoon het systeem dat ze zelf hebben opgetuigd: indirecte presidentskeuze met 2/3 en dan bij mislukking automatisch nieuwe verkiezingen. Als de oppositie wegblijft is dat politiek kinderachtig maar niet per se “onrechtmatig”; de facto gokt men erop dat kiezersmoeheid Kurti slijt en dat Brussel/financiers druk gaan zetten. En met 51% stemmen maar geen 84 zetels zie je meteen het gat tussen mandaat en machtsvorming, dat los je niet op met nóg een stembusronde maar met een deal of een grondwetswijziging (die je ook weer niet haalt zonder… 2/3).

Men vergeet gemakkelijk dat je met zo’n 2/3-eis de oppositie een veto cadeau doet; dan is wegblijven geen “kinderachtigheid” maar gewoon de goedkoopste machtshefboom. Drie keer stemmen zonder dat iemand een compromis wil sluiten is geen democratisch feestje maar institutionele zelfbeschadiging, en Brussel gaat echt niet toetreden met een land dat z’n eigen grondwettelijke knopjes op repeat zet. Zet die presidentsrol dan óf terug naar een simpele meerderheid, óf kies ’m direct door de kiezer; dit halfbakken systeem vraagt om blokkades.

Ten eerste: als je oppositie structureel wegblijft om een grondwettelijke deadline te laten klappen, dan is dat niet “kinderachtig” maar gewoon misbruik van procedure als machtsmiddel, en ja dat hoort ook politiek afgerekend te worden. Ten tweede: de EU kan wel blijven roepen “rechtsstaat!” maar ondertussen is dit precies waarom je checks & balances ook een anti-sabotage mechanisme nodig hebben: verplicht quorum, sancties bij boycot, of desnoods automatische doorrol met lagere drempel na X mislukte rondes, maar ok blijf vooral verkiezing 3, 4, 5 doen en dan verbaasd zijn dat mensen afhaken.

Derde keer stemmen is leuk voor het “proces”, maar ondertussen staat gewoon alles stil: begroting, projecten, investeringen, en dan krijg je vanzelf meer emigratie en informele economie. En die 51% voor Kurti klinkt sterk, maar als je systeem je dwingt tot samenwerken en niemand wil met je aan tafel, dan heb je dus vooral veel stemmen en weinig stuurkracht.

Tsja, drie keer stemmen is leuk voor de politici, die zitten gewoon doorbetaald terwijl de rest wacht op budgetten en vergunningen. Op het water leer je: als de stuurhut blijft ruziën wie er aan het roer mag, dan loop je vanzelf vast in de bocht.

Feit is: elke extra verkiezing is ook gewoon extra stress in de maatschappij, je ziet dan vaak dat zorg, onderwijs en sociale vangnetten als eerste “on hold” gaan omdat budgetten en benoemingen blijven hangen. In de huisartspraktijk merk je dat politiek gedoe zich vertaalt naar meer angstklachten, depressie en emigratieplannen, dat is niet sexy voor Brussel maar wel de echte schade. En ja, als je systeem een boycot bijna beloont, dan krijg je precies dit eindeloze rondje… wie betaalt de rekening? niet de politici.