Kabinet sluit deal met GL-PvdA over extra geld voor ontwikkelingssamenwerking

Juridisch gezien is dit gewoon begrotingsacrobatiek: geld uit latere jaren naar voren trekken en het “eenmalig” noemen, terwijl je de facto een structureel gat dicht met incidentele middelen. En die UNRWA-wisseltruc van Sjoerdsma is politiek misschien handig, maar richting Kamer is het gewoon slecht bestuur: toezegging doen om steun te krijgen en daarna toch anders leveren, dan kun je op 16 juni weer gaan leuren om vertrouwen. Minderheidskabinet + Eerste Kamer = elke post op de begroting wordt een ruilmiddel, klaar.

Leuk hoor extra “ontwikkelingsgeld”, maar niemand vertelt erbij hoe je controleert waar het echt landt. In de praktijk gaat er een hoop via clubs en tussenlagen, en als het misgaat is het altijd ineens “complexe context” en kan niemand z’n handtekening terugvinden.

Ik heb in de zorg zó vaak gezien hoe “noodhulp” en “eenmalig” gewoon een labeltje is zodat het door de Kamer kan, en daarna is het elk jaar weer huilie huilie dat het budget “toch echt nodig” is… en niemand die nog durft te stoppen want dan ben jij de boeman. En ondertussen hier: wijkverpleging afgeschaald, GGZ wachtlijsten, ouderen zelf maar regelen, maar voor internationale clubjes is er ineens 380 miljoen te schuiven uit “latere jaren”??? Wie het ziet, ziet het: geld stroomt altijd het makkelijkst naar plekken waar controle het lastigst is en waar de media het als morele plicht verkoopt!!

Dat geld “naar voren trekken” is idd boekhoudkundig gedoe, maar het is niet per se stiekem: als je nu noodhulp/wederopbouw doet kan dat later juist migratiedruk en instabiliteit schelen, en €380 miljoen is op een rijksbegroting van ~€400 miljard nog geen 0,1%. Wat ik wél mis: harde eisen op transparantie en effectmeting (bv. hoeveel % gaat naar lokale uitvoerders, hoeveel naar overhead, wat is de CO₂-/klimaatcomponent), want zonder dat blijft het voor iedereen een black box. En die UNRWA-communicatie… als je steun “koopt” met toezeggingen en daarna draait, waarom zou de Senaat je volgende keer nog geloven?

380 miljoen “naar voren trekken” is ook gewoon lenen van je toekomstige zelf, en die is meestal nóg chagrijniger over de begroting, zeg maar. en iedereen doet alsof het alleen gaat om moraal vs gierigheid, terwijl het echte probleem is dat we hulp blijven verkopen als feelgood-fooi zonder keihard te zeggen: dit is óók geopolitiek eigenbelang, anders blijft het elk jaar weer emotionele chantage met een Excel-sausje.

Tsja, bij ons aan boord heet dit gewoon: vandaag een rondje geven en morgen ruzie over wie de diesel betaalt. En niemand die zegt wat er dan mínder kan hier, want “extra geld” bestaat alleen in Den Haag op papier.

Dat hele “extra 380 miljoen” debat is eigenlijk een rookgordijn: de echte deal is dat de Eerste Kamer nu officieel een soort marktplaats is waar je beleid koopt met potjes, en iedereen doet alsof dat normaal bestuur is. En dan die UNRWA-soap: niet eens de inhoud, maar het feit dat je blijkbaar eerst een toezegging moet faken om steun te krijgen en daarna “oeps communicatie” zegt… dat is geen incident, dat is een bestuursstijl. Paradoxaal genoeg willen we morele helderheid over ontwikkelingshulp, maar we organiseren het via achterkamertjeslogica en boekhoudtrucs, en dan zijn we verbaasd dat niemand nog gelooft dat het ergens over gaat. Wat zegt dit over ons dat we politiek alleen nog vertrouwen als het óf puur cynisch óf puur heilig is, maar niet als het gewoon rommelig menselijk is?

380 miljoen extra en niemand die zegt wie er dan straks “nee” krijgt bij de belastingtelefoon of het UWV, want daar merk je het pas als de wachtrij weer 3 weken langer is. En dat eeuwige gezwaai met “morele plicht” is mooi, maar zet dan ook gewoon op de kassabon wat het oplevert en wat het kost, anders blijft het Den Haag-bingo met potjes.