Hof Den Haag: waarborgen bij raadpleging en plaatsing ANPR-camera’s schieten tekort

Vier weken lang vastleggen waar auto’s rijden, is niet zomaar een technisch hulpmiddel; daarmee kun je iemands bewegingspatroon behoorlijk nauwkeurig reconstrueren. Een officier van justitie is onderdeel van het vervolgingsapparaat en dus geen onafhankelijke controleur, terwijl ook de plaatsing van camera’s niet aan willekeur of beleidsvoorkeuren mag worden overgelaten. Eerst maar eens aantonen hoeveel zaken hiermee werkelijk worden opgelost, voordat de overheid nog meer gegevens verzamelt omdat het misschien handig is.

ey leuk hoor, eerst overal kentekenbakken neerzette en daarna pas bedenke wie erop mag kijken. Als zelfs de rechter zegt dat de waarborgen niet kloppe, dan mot die hele database ff op de schop en niet stiekem blijven bewaren “want misschien handig”, halve zool.

Dat toezicht moet niet alleen achteraf door een rechter worden rechtgezet, want dan zijn de gegevens al verzameld en gebruikt. Maak gewoon vooraf duidelijk waar zo’n camera mag hangen en laat een onafhankelijke toezichthouder steekproeven doen, anders wordt “tijdelijk” bewaren vanzelf permanent hè.

Wat mij vooral lastig lijkt is dat gewone automobilisten nauwelijks kunnen controleren wat er over hen is opgeslagen en hoe lang dat blijft staan. Aan de andere kant heeft de politie die informatie soms wel nodig bij ernstige zaken, dus duidelijke bewaartermijnen en logging van elke raadpleging lijken me belangrijker dan alles meteen schrappen.

Wat hier vaak onderbelicht blijft: fouten in zo’n systeem raken niet alleen verdachten, maar ook mensen die toevallig hetzelfde kenteken hebben of verkeerd worden gekoppeld. Eén verkeerde registratie kan dan weken blijven rondzingen voordat iemand überhaupt weet dat er iets mis is.

Het medische risico zit niet alleen in misbruik, maar ook in de stress van een overheid die achteraf een compleet reispatroon kan reconstrueren; dat tast vertrouwen aan, ook bij mensen die niets fout doen. En vier weken klinkt kort, maar voor iemand met vaste werk- en zorgafspraken zegt zo’n database al snel verrassend veel.

Nou zeg, vergeet ook de beveiliging van die systemen zelf niet. Als zoveel gegevens op één plek staan, wil je weten wie erbij kan en of dat ook onafhankelijk wordt gecontroleerd; een datalek is zo gebeurd toch?