Duizend geiten gedood bij grote stalbrand in Epe

man man man, duizend geiten in één nacht… dat is toch gewoon afschuwelijk, dat beestengegil krijg je nooit meer uit je kop. en dan weer “oorzaak onbekend” hè, ik hoorde van een klant met zo’n boer in de familie dat die stallen vol kabels, ventilatie en warmtelampen hangen en als er dan wat kortsluiting is ben je te laat voor je überhaupt je laarzen aan hebt.

Ja jong, 1000 geiten in één stal, da is gewoon vragen om ellende als er iets misgaat. Maak die stallen dan verplicht in compartimenten met echte branddeuren en sprinklers ofzo, kost wat maar scheelt zo’n massagraf in één nacht.

Duizend geiten “economische schade” noemen is al zo’n taaltruc: we rekenen leven meteen om naar euro’s en liters melk, want dan hoeft niemand zich af te vragen waarom we überhaupt 1000 dieren als voorraad in één doos stoppen. En dan dat standaard-ritueel van medeleven + “onderzoek” + heropbouw, alsof de enige vraag is hoe snel de machine weer kan draaien. Paradoxaal genoeg zijn dit geen ongelukken maar ingebouwde risico’s van schaalvergroting: efficiëntie is hier gewoon een ander woord voor kwetsbaarheid, maar wat zegt dat over ons dat we pas moreel wakker worden als het letterlijk brandt?

Feit is ook: zo’n stalbrand is niet alleen zielig voor die dieren, het is voor omwonenden en hulpverleners echt een bak rook en stress, astma/COPD-klachten schieten dan zo omhoog en de dagen erna zie je meer benauwdheid op de huisartsenpost. Benieuwd of er meteen goed gemeten en gecommuniceerd wordt over fijnstof en asdeeltjes, want nablussen duurt lang en mensen gaan toch hun hond uitlaten alsof er niks aan de hand is. En die boer krijgt straks niet alleen financiële ellende, maar ook gewoon trauma en schuldgevoel, daar hoor je later niemand meer over.

iedereen roept sprinklers maar niemand zegt dat zo’n stal vaak gewoon een giga datacenter is met goedkope stekkerdozen sensoren en warmtelampen op 24/7 en als de verzekering dan ook nog “brandveiligheid” afvinkt op papier heb je dus letterlijk een tinderbox met geiten erin bro

Elke keer hetzelfde riedeltje: “medeleven” en dan de gemeente die “ondersteunt bij heropbouw” alsof dat een neutraal natuurverschijnsel was. Ten eerste wil ik weten of die stal überhaupt aan actuele brandveiligheidseisen voldeed en wanneer de laatste echte controle was (niet zo’n vinkjes-rapport van de verzekeraar), ten tweede: als je daarna weer precies zo’n megadoos mag neerzetten, dan heb je dus nul geleerd… maar ok, volgende winter weer een “oorzaak onbekend”.

Iedereen heeft het meteen over sprinklers en compartimenten, maar begin eens bij de basis: wat hangt er aan elektra in zo’n stal en wie controleert dat echt, niet “ja de installateur is langsgeweest”. En dan die standaardzin “oorzaak onbekend” gaat weer weken duren, want in zo’n uitgebrande stal is je bewijsmateriaal gewoon weg, en ondertussen bouwt iedereen alweer door alsof het noodweer was.

Nou zeg, ik mis in dit hele verhaal altijd dat die dieren gewoon geen kant op kunnen: nooduitgangen of een soort “vluchtruimte” klinkt misschien gek, maar als alles op slot zit ben je dus per definitie te laat toch? En sterkte ook voor die brandweermensen, die moeten daar tussen die rook en dode beesten staan, daar slaap je niet lekker van.

Vanuit mijn praktijk: los van sprinklers en elektra, dit soort nachten laat vooral zien hoe ver we als sector van “heel-wording” af zitten als duizend dieren energetisch gewoon als voorraad in een doos staan, zonder ruimte, zonder uitweg, zonder keuze. En daarna praten we meteen over heropbouw en schadeposten… energie liegt niet, dit blijft als collectief trauma in die boer, die brandweer en de omgeving hangen, ook al is de stal straks nieuw.