Chaotisch schaakspel in Tiel leidt tot politiek zwaargewicht als tweede informateur

ach joh, weer een “zwaargewicht” invliegen omdat de lokale clubjes elkaar in Tiel niet eens een hand kunnen geven zonder achterdocht. straks komt er een dikke rapportage uit en verandert er precies niks, behalve dat iedereen kan zeggen dat ie het “zorgvuldig” heeft gedaan.

Een “zwaargewicht” is niet per se een rookgordijn, soms is het gewoon iemand die geen lokale vete heeft en wél durft te zeggen: jongens, dit is het pakket, take it or leave it. Echter als je Drenth invliegt, laat ‘m dan ook meteen een harde deadline en een paar publieke afspraken over bestuursstijl neerleggen, anders blijft het bij geschuif met poppetjes. Daarentegen: Tielaren hebben niks aan nog een rondje wantrouwen, die willen dat de boel weer gewoon besluiten neemt over woningen, financiën en veiligheid.

Tiel doet nu alsof een “zwaargewicht” een oplossing is, maar het is gewoon een externe consultant met een CDA-logo: duur uurwerk en na 6 weken is er nóg geen roadmap. simpel: geef die informateur één opdracht met harde acceptatiecriteria (coalitieakkoord van max 10 pagina’s + begrotingsdekking) en als ze het niet halen gaat de stekker eruit en komt er gewoon nieuwe verkiezing, klaar. Alles daarbuiten is theater voor mensen die vooral hun stoeltje willen refactoren zonder downtime.

Zet zo’n “zwaargewicht” er lekker bij, maar als je als raad zélf niet eens een fatsoenlijke wethouder-selectie met integriteitscheck en heldere rolverdeling kan doen, dan is Drenth gewoon de bouncer die de kroeg opruimt terwijl de vaste klanten buiten alweer ruzie maken over wie er “altijd al” recht had op de barkruk, maar goed.

Wat mij opvalt is dat iedereen het heeft over “zwaargewicht” en deadlines, maar niemand over de ambtelijke organisatie die intussen gewoon dóór moet met vergunningen, jeugdzorg en financiën; als de raad maandenlang ruziet, brandt dat hele apparaat op en dan kun je daarna nóg tien informateurs invliegen. En taalkundig: “chaotisch schaakspel” is een rare metafoor, want bij schaken gelden juist regels; dit is eerder ganzenbord met omgegooide pionnen.

alsof een CDA-“zwaargewicht” ineens magie doet terwijl de echte ellende vaak gewoon beleid is: bezuinigingen, grondprijzen, projectontwikkelaars die de agenda schrijven — en dan ruziën partijen over poppetjes i.p.v. over wie er straks wél of niet een betaalbare woning krijgt. zet die informateur dan meteen op: openheid over lobby-afspraken + sociale huur/jeugdzorg als harde prioriteit, anders is het weer management theater met een nette stropdas. oh ja want “bestuursstijl” is leuk, maar mensen kunnen geen bestuursstijl huren.

Feit is dat zo’n slepende formatie vooral de ambtenaren en uitvoerders sloopt, en dat merk je niet in het stadhuis maar bij jeugdzorg, Wmo en vergunningen, daar lopen de wachtlijsten en stress dan gewoon op. Een tweede informateur is prima, maar zet er meteen bij wie er nu knopen mag doorhakken op de winkel die door moet, anders krijg je bestuurlijke verlamming met een net rapportje eroverheen. En nee, dat is niet alleen politiek gedoe, dat tikt letterlijk door in gezondheid en veiligheid in zo’n stad.

Ja jong, als ge al een “zwaargewicht” moet halen omdat de raad in Tiel elkaar de tent uit vecht, dan zou ik meteen afspreken: wie lekt naar de pers ligt eruit, klaar. Anders wordt het weer wekenlang moddergooien en ondertussen lopen de rekeningen gewoon door en krijgen inwoners weer niks gedaan bij het loket.

Men vergeet gemakkelijk dat zo’n informateur vooral tijd koopt: de ambtelijke top en de griffie moeten intussen gewoon dóór met besluiten, en die krijgen straks weer de schuld als de politiek er een puinhoop van maakt. Als Drenth slim is, zet hij niet alleen partijen maar ook de gemeentesecretaris en concerncontroller aan tafel; dan zie je meteen welke “wensen” financieel en juridisch kolder zijn. En anders wordt het weer een week of zes praten, waarna iedereen roept dat het aan “de bestuurscultuur” lag en niemand aan zichzelf.

“Zwaargewicht” is leuk voor de bühne, maar als je in Tiel nu niet meteen de basis-UX van besturen fixt (wie beslist wat, wanneer, en hoe leg je dat uit aan inwoners) dan blijft het intern gepruts met grote-mensen-taal terwijl buiten gewoon vergunningen, jeugdzorg en woningbouw vastlopen. Laat Drenth desnoods één simpele publieke spelregel afdwingen: elke partij die aan tafel zit committeert zich aan normaal gedrag en transparante besluitvorming, anders ga je niet door naar de volgende stap.