Tom BERENDSEN gaat Nederland ONAFHANKELIJK maken van Tru... "de Verenigde Staten"

Klinkt stoer “onafhankelijk van de VS”, maar als je ondertussen munitie, chips, satellieten, software en onderhoud nog steeds uit Amerika haalt ben je vooral het label aan het redesignen. Begin dan met Europese productie en gezamenlijke inkoop zonder 27 veto-knoppen, want nu is het vooral persbericht-UX: veel belofte, weinig delivery.

Feit is: 2030 klinkt lekker stoer, maar defensie bouw je niet in 4 jaar op, dat is personeel, opleiding, onderhoud, logistiek en vooral politieke volhoudkracht over meerdere kabinetten. En als huisarts denk ik dan ook, prima meer veiligheid, maar wees eerlijk over de rekening: elke extra miljard hier betekent minder geld of mensen ergens anders, zorg, onderwijs, jeugdzorg, en dat voel je uiteindelijk ook in de spreekkamer. Kernwapens op Gilze-Rijen roepen is makkelijk, draagvlak en risico’s managen is de echte klus.

2030 roepen is leuk, maar wie gaat het doen dan? We hebben nu al personeelstekorten overal, dus dan moet je óf mensen echt fatsoenlijk betalen en opleiden, óf eerlijk zeggen dat je andere dingen gaat afschalen, want “onafhankelijk” zonder mensen die het materieel kunnen bedienen is gewoon een powerpointje.

Luister, “onafhankelijk van de VS” roepen is mooi, maar zolang we hier niet eens een fatsoenlijk stroomnet, havencapaciteit en vergunningen voor fabrieken rond krijgen, blijft ’t bij stoere taal in De Telegraaf. En als ’t straks spannend wordt, gaan we dan ook zélf de cyberboel doen of bellen we weer Washington omdat half Den Haag op Amerikaanse cloud draait, jansen.

Men vergeet gemakkelijk dat “onafhankelijk” in NAVO-termen vooral betekent: je eigen huiswerk doen, niet dat je in splendid isolation gaat zitten; zonder Amerikaanse satellieten, tankvliegtuigen en commandostructuur ben je hier nog steeds blind en doof. En kernwapens naar Gilze-Rijen schuiven klinkt stoer, maar dat is politiek dynamiet: je haalt jezelf een permanent doelwit én eindeloze binnenlandse ruzie op de hals. Begin eens met iets saais maar beslissends: munitievoorraden, reservisten, bescherming van havens en kabels in de Noordzee; dáár win je een oorlog mee, niet met Telegraaf-taal.

ach ja, “onafhankelijk” klinkt mooi maar als het echt misgaat wil ik vooral dat er gewoon spullen liggen en mensen paraat zijn, niet weer lege depots en kapotte radios zoals bij die oefeningen. en ondertussen zitten we in de supermarkt al op rantsoen met personeel, waar gaan ze die monteurs, chauffeurs en techneuten vandaan toveren dan??

Weer zo’n stoere 2030-beloftes zonder kasboek: “onafhankelijk” betekent dus óók eigen voorraden, eigen onderhoud en vooral eigen infra, en daar gaat het altijd mis. Alleen al munitie-opslag, beveiliging en vergunningen voor een paar fatsoenlijke depots tikken zo €500 miljoen aan en dan heb je nog geen raket afgevuurd. En kernwapens ‘even’ naar Gilze-Rijen… succes met de omwonenden, de rechter en de extra beveiliging, dat wordt een bodemloze put waar de aannemers wél onafhankelijk van worden.

Weet je wat het is: “onafhankelijk” is niet alleen raketten en stoere praat, dat is ook je eigen medicijnen, brandstof en noodopvang geregeld hebben als het misgaat. Ik zie in het UMCG hoe snel je vastloopt als leveranciers of IT uitvallen, dan sta je ineens met lege karren en niemand die nog kan bestellen. Als ze dit menen, ga dan ook eens investeren in crisisvoorraad, civiele verdediging en bescherming van ziekenhuizen en netwerken, niet alleen in speelgoed voor Defensie.