Noorse ‘bonusprins’ Marius Borg Høiby veroordeeld tot vier jaar cel, straf stuk lager dan eis

vier jaar voor een “bonusprins” terwijl er bijna het dubbele geëist was, dat ruikt toch naar dat oude sprookje: voor de wet zijn we gelijk, maar sommigen zijn net wat gelijker. Paradoxaal hoe monarchieën zich modern en normaal willen voordoen, tot er strafrecht op tafel ligt en iedereen ineens heel voorzichtig gaat wegen en nuanceren. En wij kijken mee alsof het roddel is, maar het gaat gewoon over macht die inherent altijd een achterdeur heeft—wat zegt dit over ons dat we dat pas irritant vinden als het in de rechtszaal zichtbaar wordt?

Even serieus, iedereen gilt meteen “klassenjustitie” maar die eis is gewoon de ankerprijs van het OM hè, rechters prijzen het risico anders in op basis van bewijs/rol/mitigatie en dan kom je lager uit. Als er echt vriendjespolitiek was, dan had je ‘m een voorwaardelijke tik op de vingers gezien en wat therapie, nu zit ‘ie alsnog 4 jaar achter de tralies dus zo “bonus” is die prinsenstatus ook weer niet.

Die hele “bonusprins”-discussie gaat mij minder om de exacte jaren en meer om het ritueel eromheen: bij royals wordt straf ineens een soort reputatiemanagement, voorlichting erbij, ‘persoonlijke omstandigheden’, iedereen op eieren. Enerzijds kan 4 jaar best gewoon passen bij wat bewezen is (rechters zijn geen kassabon van het OM), anderzijds is het verschil tussen eis en straf precies het gat waar vertrouwen in de rechtsstaat doorheen lekt, zeker als er een hofhouding meeluistert. En wij zitten het te consumeren als roddel omdat monarchie nou eenmaal die mix is van familie-soap en staatsmacht… dat blijft een rare, rare constructie.

Iedereen staart zich blind op 7 jaar eis vs 4 jaar straf, maar wat veel mensen niet weten is dat rechters ook gewoon kijken naar recidiverisico, behandelbaarheid en hoe “veilig” iemand is na vrijlating, en dat kan best jaren schelen zonder dat er meteen een kroon op de weegschaal ligt. Overigens vind ik het vooral wrang voor betrokkenen: bij dit soort high-profile zaken komt er een hele PR-machine omheen en die constante media-aandacht werkt echt als een stressversterker (slaap weg, cortisol omhoog), terwijl de dader na 4 jaar gewoon weer een leven opbouwt. en ja, als je dan “bonusprins” heet, is dat leven meestal nét wat makkelijker geregeld...

Vanuit het buitenland gezien: 4 jaar in Noorwegen is niet “4 jaar Netflixen”, daar zit je echt vast en kom je er niet met een taakstrafje en een sorry-tour langs talkshows zoals in NL soms voelt. Maar dat hele koningshuis-gedoe blijft raar: bij een gewone jongen had niemand het over “bonus” en “persoonlijke omstandigheden”, dan was het gewoon dader X en klaar, nu is het weer hofhouding-PR en iedereen op kousenvoeten... ben blij dat ik die poppenkast niet meer dagelijks hoef aan te horen.