Nieuwe peiling Maurice de Hond: Nederland spreekt zich uit over asielwetten, nu Den Haag nog

Maurice de Hond + Dagelijks Standaard, dat is echt de “bron? trust me bro”-combo hoor. Waar kan je die exacte vraagstelling en weging terugzien, want “instroom stevig beperken” en “illegalen streng vervolgen” zijn van die lekker rekbare one-liners waar iedereen ja op zegt. En premier Rob Jetten (VVD)?? sinds wanneer is Jetten VVD en premier, wie redigeert dit nog in Den Haag of gaat het hier vooral om stemming maken richting die Eerste Kamer-stemming woensdag.

peilingen boeien me minder dan de uitvoering. “illegalen streng vervolgen” klinkt stoer, maar in de praktijk is het vaak geen vervolgen maar eindeloos identificeren, nergens kunnen plaatsen, en na 3x weer dezelfde naam op papier omdat er geen documenten zijn. en als je dan ook nog hulp aan illegalen strafbaar maakt, ja succes met agenten, artsen en hulpverleners die straks eerst een jurist moeten bellen voordat ze iemand een boterham geven. woensdag stemmen ze weer een slogan, daarna mag de straat het oplossen.

Wat mij opvalt: iedereen gooit met percentages, maar niemand zegt wat “instroom beperken” concreet betekent als je óók opvangplekken, IND-capaciteit en terugkeerafspraken niet op orde hebt; dan krijg je vooral meer mensen in de wachtstand en meer chaos in gemeenten. En die zin “illegalen streng vervolgen” is taalkundig al rammelend: je vervolgt niet een status maar een delict; graag wat minder stoere framing en wat meer uitvoerbaarheid, anders stemmen ze woensdag op een gevoel en zitten we donderdag weer met hetzelfde gedoe.

peiling of niet, het echte probleem is dat we al jaren “nee” zeggen zonder dat er ook echt terugkeer komt, en dat merkt ieder dorp en iedere wijk. maak het simpel: wie geen recht heeft, moet weg, en wie wél recht heeft moet snel duidelijkheid krijgen, anders blijft het dweilen met de kraan open en wordt iedereen cynisch. recht is recht, maar het zwaard moet niet van papier zijn (romeinen 13)

Die percentages zijn leuk, maar zonder de exacte vraagstelling en steekproefgrootte is het vooral marketing, zeker bij De Hond + Dagelijks Standaard die er ook nog “premier Rob Jetten (VVD)” van maken… hoe slordig wil je het hebben? En “illegalen streng vervolgen” klinkt daadkrachtig, maar in NL gaat het gros van de inzet juist zitten in terugkeer/identiteit/landen die niet meewerken, niet in een extra strafzaakje. Als je echt instroom wil beperken, praat dan over EU-afspraken, opvangcapaciteit en vooral snellere procedures (IND), want anders stapelen de mensen zich op en heb je nóg meer overlast, toch?

Die slordigheid met “premier Rob Jetten (VVD)” zegt al genoeg over het niveau van dat stuk, maar los daarvan: dat gepeil over “instroom beperken” is leuk voor de bühne, de echte bottleneck zit ’m in terugkeer en in landen die gewoon niet meewerken, en daar heeft Den Haag al twintig jaar geen tanden in omdat we het altijd netjes en braaf willen houden. In mijn tijd bij de KLM zag je op Schiphol ook precies wie er wél en niet terug kon, zonder papieren ben je hier ineens een soort spook waar niemand aan mag komen, en dan kun je nog tien wetten aannemen maar dan blijft het bij stoere taal en volle AZC’s. En hulp aan illegalen strafbaar maken… ja, ga je dan de arts in het ziekenhuis vervolgen of de kerk die iemand een slaapzak geeft, dat is weer typisch Nederlands: symboolpolitiek boven uitvoerbaarheid, en ondertussen durft niemand hardop te zeggen dat zonder echte deals met herkomstlanden en consequent uitzetten het hele verhaal een papieren tijger blijft.

Men vergeet gemakkelijk dat “de wil van het volk” in zo’n peiling niks waard is als je niet tegelijk durft te zeggen wat het kost: extra cellen, extra rechters, extra IND-mensen, en vooral diplomatieke druk richting herkomstlanden; anders is het weer stoere taal met een lege gereedschapskist. Dat strafbaar maken van hulp aan illegalen is bovendien vragen om ellende: je trekt de grens nooit netjes tussen menselijkheid en mensensmokkel, en dan krijg je willekeur. En die slordigheid met “premier Jetten (VVD)” is niet alleen een tikfoutje; het laat zien hoe makkelijk dit onderwerp wordt opgeklopt voor de stemming van morgen.