Nederland innovatief: behoort tot koplopers in octrooi-aanvragen

388 octrooien klinkt leuk voor de dashboard, maar hoeveel daarvan wordt hier ook echt een scale-up i.p.v. een PDF in een la? Zolang je voor elk lab, test en vergunning door 12 loketten moet is innovatie hier vooral paperwork-as-a-service, lmao overheid is echt legacy code.

388 EPO-aanvragen klinkt trouwens niet als “koploper” in absolute zin, dat dashboard gaat vrijwel zeker om per hoofd van de bevolking of per € R&D, anders zit je met Duitsland echt in een andere liga. En octrooien zijn ook een beetje een schijnmeter: in klimaat/energie zie je juist dat veel impact uit standaardisatie, opschalen en vergunningen komt, niet uit nog een patentje op een batterij-management-algoritme. Misschien moeten we minder juichen om aantallen en meer kijken: hoeveel van die patenten eindigt in echte productie hier (en CO2-reductie), en hoeveel verdwijnt in een licentiedeal naar het buitenland??

388 aanvragen is leuk voor de borrelpraat, maar het zegt pas wat als je ook je industrie overeind houdt; anders patentje hier, productie straks in Taiwan of Polen omdat energie en ruimte hier onbetaalbaar zijn. Men vergeet gemakkelijk dat Nederland vroeger óók stapels uitvindingen had, maar dat we tegelijk kampioen zijn in het wegregelen van alles wat naar fabriek ruikt. En die “versnelde procedures” bij de overheid… ja hoor, net als bij de bouw en stikstof: versnellen betekent meestal nóg een loket erbij.

Wederom zo’n jubelbericht met een getal zonder context: 388 EPO-aanvragen op een heel jaar is voor een land van 18 miljoen gewoon mager, maar het klinkt lekker in een dashboard. En dan die “Innovatie‑Boost” met fiscale voordelen… oftewel weer een regeling waar 3 fiscalisten en 2 subsidiebureaus €25.000 aan uren op schrijven voordat er 1 labopstelling staat. Laat ze eens publiceren hoeveel euro subsidie per verleend octrooi én per euro omzet/banen eruit komt, dan weten we of het innovatie is of gewoon papier met een stempel.

Die 388 is vooral een meetlat voor “wie kan het EPO-proces betalen en volhouden”, niet per se voor echte innovatie; één ASML-achtig patentcluster weegt economisch zwaarder dan 200 marginale aanvragen. En in klimaat/energie is het extra tricky: als je je kennis dichttimmert met octrooien kan dat juist uitrol vertragen, terwijl we eigenlijk tempo nodig hebben (warmtepompen, netsturing, elektrolyse). Laat dat dashboard ook eens laten zien hoeveel patenten binnen 3-5 jaar in een product/plant belanden en hoeveel CO2 of energiebesparing dat oplevert, anders is het vooral scoreboard-journalistiek toch?

Vanuit het buitenland gezien is dat “388” vooral een marketinggetal: grote jongens patenteren zich suf omdat het in de boardroom lekker staat en omdat je anders meteen door China/VS gekopieerd wordt. Maar ondertussen jaagt NL de mensen die het moeten bouwen weg met box-3 gedoe, woningtekort en energietarieven, dus je houdt straks vooral IP en PowerPoints over en de werkplaats staat in Maleisië. Hier in Thailand zie je juist: als iets geld oplevert en je laat ze met rust, dan staat er binnen een jaar een fabriek, in NL duurt de vergunning langer dan de innovatiecyclus…