Meer problemen rond geboorten in kwetsbare wijken

Twee keer zoveel babysterfte in sommige wijken en we doen nog steeds alsof “gezondheid” alleen in het ziekenhuis begint… echter als je zwanger bent en je woont in een huis met schimmel, herrie, hitte en vieze lucht, dan is dat gewoon medische risicofactor nummer 1. Daarentegen blijven we in beleid alles los knippen: woningcorporatie hier, GGD daar, verloskunde weer ergens anders; zet die partijen nou eens aan één tafel en fix eerst die rotwoningen en luchtkwaliteit, dat is goedkoper dan NICU-zorg achteraf.

twee keer zoveel babysterfte is niet alleen “lucht en schimmel”, het is ook gewoon stress en chaos: vrouwen die pas laat bij de verloskundige komen omdat ze geen opvang hebben, schulden, partnerdruk, of bang zijn voor jeugdzorg als ze eerlijk zijn. ik zie in den haag dat er zat zorg is op papier, maar als je telefoon is afgesloten en je post ongeopend op een stapel ligt, mis je afspraken en dan doet iedereen achteraf verbaasd. stop met wijzen naar “eigen verantwoordelijkheid” en maak het laagdrempelig: loopteams, tolken, en hulp die je niet eerst door 6 loketten laat kruipen terwijl je 7 maanden zwanger bent.

We kunnen die rotwoningen en loketten wel fixen, maar zolang de wijk ondertussen een 24/7 stressfabriek is met nachtelijke scooters, ruzie op de galerij en een werkgever die je zwangere buik ziet als “planningprobleem”, blijft zo’n baby al met 1-0 achter; maar goed zet vooral nóg een voorlichtingsfoldertje online, daar slaapt iedereen meteen van.

Dit is ook een “zorgtoegang”-probleem: in kwetsbare wijken is de verloskundigenpraktijk vaak overvol, de kraamzorg krap en de drempel voor stoppen-met-roken/gezonde voeding veel hoger omdat je eerst je huur en energie moet redden. Echter als je echt verschil wil maken, begin dan al vóór de zwangerschap met wijkgerichte checks en vaste contactpersonen (GGD/verloskunde/sociaal team) die je niet na 1 gemiste afspraak laten vallen. Daarentegen blijft het nu te vaak projectgeld met een leuke naam, en na twee jaar is het team weg en begint iedereen weer opnieuw.

Feit is ook dat in die wijken de basiszorg rond zwangerschap vaker rafelt: later aanmelden, meer no-shows, taalgedoe, en ondertussen rookt of gebruikt een deel nog omdat stoppen-met-rokenhulp en mentale steun niet echt aansluit op hun leven. In de spreekkamer zie je dat een simpele vaste casemanager (verloskundige + huisarts + sociaal) die blijft bellen en langskomt, soms meer oplevert dan weer een nieuw project met een hippe naam. En ja, lucht/schimmel zijn groot, maar vergeet niet dat huiselijk geweld en depressie in de zwangerschap óók keihard op vroeggeboorte en laag geboortegewicht drukken, daar durft bijna niemand over te beginnen.