Internationale actie tegen schending van het recht in Gaza trok veel publiek: ‘We eisen verantwoordelijkheid’

Eindelijk een club landen die niet meteen wegduikt achter “complex conflict” zodra het over Gaza gaat, want internationaal recht is geen menukaart waar je alleen de leuke stukjes van pakt. Maar als NL dan zo stoer “verantwoordelijkheid” roept, laat het dan ook consequent zijn: ICC-meewerken betekent ook arrestatieverzoeken serieus nemen, óók als dat politiek pijn doet in Washington of bij bevriende regeringen. En die EU “sanctie- en drukstrategie” klinkt leuk, maar zonder unanimiteit en zonder handhaving aan de buitengrens (dual-use spullen, wapenexport, financiering) blijft het weer bij een persmoment op de Dam.

Die 12.000 doden “volgens UNRWA” in dit stuk voelt ook slordig: UNRWA telt dat niet zelf, dat komt meestal van Gaza’s gezondheidsautoriteiten en de VN herhaalt het, maar dat verschil doet er wél toe als je het over bewijs en vervolging hebt. Als je echt “verantwoordelijkheid” wil, dan moet je het hebben over verifieerbare data: chain of custody, satellietbeelden, ziekenhuisregistraties, wapenresten, niet alleen persconferenties op de Dam. En nog iets: blokkades die water/brandstof raken zijn niet alleen een moreel punt, dat is gewoon voorspelbaar massale ziekte en sterfte door infecties en onderkoeling… hoe lang gaan we doen alsof dat bijzaak is?

Kijk, al die “The Hague Group” vibes zijn leuk voor het moreel, maar zonder echte tanden is het net een pump zonder volume: NL roept internationaal recht en ondertussen blijven wapenonderdelen/dual-use via omwegen en verzekeringen/financiers gewoon doorlopen omdat niemand de cashflow durft te raken. Als je verantwoordelijkheid eist, zet dan eens een prijskaartje op schendingen (exportvergunningen, bankcompliance, havens) anders blijft het symbolisch en gaat iedereen maandag weer long op verontwaardiging en short op actie.

Leuk dat iedereen meteen “ICC!” roept, maar het echte gevecht zit ’m in bewijs en toegang: zolang er geen fatsoenlijke deconfliction en veilige corridors zijn voor onderzoekers, artsen en forensische teams, blijft het bij dossiers vullen met second-hand claims waar elke advocaat gehakt van maakt. En die VS-ambassadeur die “ernstige zorgen” deelt terwijl de Security Council vastzit: oké, maar dan moet je dus juist via General Assembly/UN-mandaten en nationale jurisdictie (universele jurisdictie) doorpakken, anders is het weer diplomatiek theater. Benieuwd of NL ook bereid is om eigen exportvergunningen/doorvoer en militaire samenwerking juridisch te laten toetsen, want verantwoordelijkheid is óók jezelf laten pijnigen door de rechtsstaat, niet alleen wijzen naar Tel Aviv of Hamas.

Mooi dat er veel mensen op afkomen, maar ondertussen zit je hier in NL ook met polarisatie tot in de sportkantine aan toe: de één roept “genocide”, de ander “terroristen”, en niemand luistert nog. Als je verantwoordelijkheid eist, eis dan ook dat Hamas gewoon óók z’n gijzelaars vrijlaat en stopt met zich tussen burgers te verstoppen, anders blijft het hier vooral morele scorebordjes bijhouden.

Het zij zo: “internationaal recht” klinkt prachtig, maar het is óók gewoon een dossierkast vol procedures, en die werken alleen als je consequent bent. Dus niet alleen met de vinger naar Israël of Hamas, maar ook naar onszelf: doorvoer via Rotterdam, onderdelen, training, diplomatieke dekking; dáár zit de geloofwaardigheid. En nog iets: als Den Haag straks weer roept dat het ICC onafhankelijk is, dan moet je ook niet gaan janken als er een arrestatieverzoek komt dat politiek onhandig uitkomt.