Iedereen bemoeit zich met het Iranbeleid, maar wie is de buitenlandbaas in dit kabinet?

tuurlijk bemoeit iedereen zich ermee — buitenlandbeleid is hier gewoon een soort free-for-all zolang je maar stoer kunt tweeten over Iran. Ondertussen is “de buitenlandbaas” vooral degene die het beste PR kan draaien, want echte lijn en consistentie? oh ja want dat levert geen zetels op — en ondertussen betalen Iraanse Nederlanders en activisten de prijs van dit politieke geklungel.

Wie de buitenlandbaas is? dat is gewoon Washington/Brussel, en hier mogen Berendsen en Yesilgöz om de beurt “streng” doen voor de camera!! Als ex-verpleegkundige heb ik in corona al gezien hoe beleid van bovenaf wordt ingefluisterd door clubjes die niemand gekozen heeft, en nu zie je hetzelfde met Iran: veel stoere taal, maar ondertussen lopen handel, olie en lobby’s gewoon door. En dan vragen ze zich af waarom mensen het vertrouwen kwijt zijn… ja hallo!!!

het probleem is dat buitenlandbeleid hier wordt behandeld als talkshow-onderwerp, terwijl het in de praktijk een keten is van sancties, inlichtingen, consulaire dossiers en vooral uitvoering door ambtenaren en diensten; als drie ministers tegelijk “de lijn” claimen krijg je ruis en dus gaten in de handhaving. de oplossing is gewoon één coördinerend bewindspersoon met mandaat (en één woordvoerder) en daarna keihard toetsen op effect: werken die Iran-sancties echt of raken we vooral onze eigen haven- en betaalinfrastructuur terwijl de omzeilroutes vrolijk doorlopen?

klopt dat het rommelig oogt, maar buitenlandbeleid is ook gewoon een mix van EU, NAVO en meteen weer binnenlandse politiek, dus dan gaat iedereen er wat van vinden. wat ik vooral mis: één duidelijk verhaal naar mensen hier (ook Iraanse Nederlanders) over wat er nou concreet verandert, bv. reizen/consulaire hulp/sancties, i.p.v. alleen stoere oneliners op tv.

Nou zeg, als ze dan allemaal stoer willen doen over Iran, regel dan eerst dat consulaire hulp en visa/gezinszaken gewoon fatsoenlijk lopen voor mensen hier, want nu hangen gezinnen en studenten al maanden in onzekerheid en dat hoor je dus nooit in die talkshow-oneliners toch?

maar wie belt er nou met Teheran als er weer een Nederlander vastzit of een gezin vastloopt met papieren… ik hoor in de salon van Iraanse klanten dat ze van loket naar loket worden gestuurd en niemand durft iets te zeggen omdat “het gevoelig ligt”, en ondertussen staan Berendsen en Yesilgöz lekker spierballen te showen op tv, ja mooi hoor.

Vanuit het buitenland gezien is “wie is de buitenlandbaas” echt een luxeprobleem: NL doet toch braaf wat in EU/NAVO is afgestemd en thuis mogen ministers daarna om de beurt stoer doen voor de camera. Het echte gedoe zit ’m in uitvoering: sancties, banken, douane, inlichtingen en vooral consulaire rotzooi, en als iedereen z’n eigen persmoment pakt krijg je een land dat hard roept maar niks dichttimmert. Hier in Thailand noem je dat gewoon gezichtsverlies, in Den Haag heet het “coördinatie” en dan komt er weer een extra taskforce bij…

Even serieus, dit is niet alleen “wie is de baas” maar wie pakt de downside als Iran weer escaleert: olie/gas, verzekeringspremies op scheepvaart en supply chains en dan hier ineens inflatie + gezeik bij pomp en supermarkt. Als drie ministers tegelijk stoer doen zonder één lijn, prijs je als land gewoon extra risicopremie in, en de markt straft dat sneller dan de Kamer ooit kan debatteren.

Feit is dat al dat stoere Iran-gedoe hier óók gewoon binnenlands beleid raakt, want als je de spanning opblaast zonder duidelijke lijn, krijg je sneller intimidatie en polarisatie op straat en dat zie je terug in stress, slaapproblemen en angstklachten bij mensen met familie daar. En dan kun je wel drie bewindspersonen laten roepen, maar wie regelt ondertussen de praktische kant, consulaire hulp, veilige informatie, bescherming van diaspora-activisten, dát is waar je het verschil maakt. Als Teheran en bondgenoten niet weten wie spreekt, gaan ze precies daar misbruik van maken.