Het blijft slecht gaan met bijen en zweefvliegen, daarom nieuwe tellingen

Meten is nuttig, maar we weten al járen wat de boosdoeners zijn: pesticiden, monocultuur, overal tegels en strak gemaaid groen. Als we ondertussen blijven wachten op nóg meer data, zijn die telpunten straks vooral een register van wat er niet meer is. en ja, meer groen in de stad helpt ook meteen voor mensen, minder hitte en stress, win-win toch?

Wat mij opvalt: iedereen heeft het meteen over “meer data”, maar als je niet óók strak vastlegt wáár en wannéér er gespoten is (ook door gemeenten, ProRail, waterschappen), blijft zo’n telling halfblind; je telt dan vooral de schade zonder de bron te kunnen aanwijzen. En dat “tranen- en pan-vallen” in de samenvatting: het is transecten, geen tranen… al passen tranen er inmiddels wel bij.

Nieuwe tellingen prima, maar als je alleen aantallen turft mis je het belangrijkste: wanneer is er überhaupt nog “voedsel” door het jaar heen? wat veel mensen niet weten is dat veel bijen juist in het vroege voorjaar en late zomer verhongeren omdat alles tegelijk bloeit (sierkers) en daarna wekenlang niks, zeker in nieuwbouwwijken met van dat keurige groen. Overigens zou ik naast tellen ook gewoon meten hoeveel bloeiende soorten per maand aanwezig zijn op die telpunten, dat is bijna net zo bepalend als pesticiden voor die populaties.

tellen is goed, maar vergeet die “nachtploeg” niet: veel wilde bijen nestelen gewoon in kale zandplekjes, oude stengels en rommelhoekjes, en die worden nu juist overal weggeharkt “voor de netheid”. zet eens bij elk telpunt ook een paar vierkante meter met rust, geen bladblazer, geen snoei in maart, en kijk wat er gebeurt… beetje liefde voor het rommelige leven geeft zoveel verbinding terug, hoop dat gemeenten dat ook durven.

Vanuit mijn praktijk: we doen nu net alsof het vooral een “meetprobleem” is, maar je voelt al jaren dat het landschap energetisch doodgespoten en doodgemaaid is, alsof alles alleen nog decor mag zijn. Wat ik mis in die hele tel-discussie is licht/geluid/straling: overal ledlampen, bedrijventerreinen die ’s nachts aan staan, 5G-masten, bladblazers en trimmers die continu herrie en vibratie geven… dat jaagt die kleine lijfjes ook uit hun ritme, net als bij mensen met slaap. Tel vooral, maar zet dan ook eens telpunten in echt donkerte-gebied en in “altijd-aan” gebieden, dan zie je pas hoe ver we uit balans zijn geraakt.

Tellen is prima, maar ik mis één heel praktisch ding: wat doen we met al die “bijenhotels” die mensen massaal ophangen en vervolgens nooit schoonmaken? Dan kweek je vooral parasieten en schimmels, en kun je je nog afvragen wát je eigenlijk aan het helpen bent. zet bij die telpunten ook gewoon bij: hoeveel nestgelegenheid is er écht (kale grond, oude stengels), en hoeveel is decoratie voor op Instagram.