Coronacommissie verhoort oud-staatssecretaris Mona Keijzer en criticus Maurice de Hond, ‘die dingen zei die ze niet wilden horen’

Weet je wat het is: ventilatie riep iemand als De Hond al vroeg en daar werd pas naar geluisterd toen het politiek “veilig” was, en ondertussen zaten wij met volle afdelingen en kapotte roosters. En die coronapas… daar zijn families hier echt op stukgelopen, wantrouwen, ruzie, mensen die zorg mijden. Laat ze in die commissie maar eens eerlijk zeggen hoeveel er ging om ego’s en beeldvorming in plaats van om gezondheid.

Kijk, ventilatie was één ding, maar waar ik nog steeds stuk op ga is dat er nooit echt afgerekend is op die modellen en die “zekerheden” die elke week werden bijgesteld alsof het een daytrade was zonder stoploss. Als De Hond straks weer als dorpsgek wordt neergezet: prima, maar laat die commissie dan ook hardop maken wie er precies aan de knoppen zat bij OMT/RIVM en welke belangen/risicopremie ze meerekenen, want anders blijft het gewoon politiek cover-your-ass en gaan we bij de volgende crisis exact dezelfde fouten longen.

Die commissie kan De Hond en Keijzer uren laten praten, maar als ze niet ook terugkijken op handhaving slaan ze de plank mis. Coronapas, avondklok, “even aanspreken” in de supermarkt, boa’s en agenten die klappen kregen en daarna te horen kregen dat het “voor de sfeer” niet te hard mocht, dat wantrouwen komt niet uit een modelletje maar uit hoe het is afgedwongen.

Grappig hoe “kritische stemmen” nu worden opgevoerd alsof het alleen om ego’s ging, terwijl de echte vraag is: wie verdiende er tijdens corona aan tests, apps, beveiliging en consultancy — follow the money dus. De Hond had soms een punt (ventilatie), maar laten we niet doen alsof een ondernemer met mega-platform automatisch “de wetenschap” is — en Keijzer die ineens vrijheidsheld speelt terwijl haar partij gewoon mee stemde met het hele beleid, oh ja want dat heet dan principieel.

Die kop “die dingen zei die ze niet wilden horen” is wel lekker suggestief, maar wie zijn “ze” dan precies: commissieleden, OMT, RIVM, kabinet? En in het stuk staat dat het kabinet vond dat luchtkwaliteit “geen issue” was, maar dat is toch juist het punt: waar is het memo/OMT-advies waarin dat zo hard staat, of is dit achteraf samengevat tot één zinnetje? Benieuwd of de commissie vandaag ook de timeline gaat uitpluizen: wanneer wist men wél genoeg over aerosolen/ventilatie en waarom duurde het dan tot 360 miljoen later voordat het beleid draaide. En bij Keijzer: leuk dat ze nu als dissident wordt opgevoerd, maar waar zijn haar notulen/appjes/ministerraad-inbreng toen het écht moest, of bleef het bij Telegraaf-oneliners?

Typisch dat iedereen nu over “niet gehoord worden” begint, maar niemand het heeft over de rekening: €360 miljoen aan ventilatie en dan nog jarenlang onderhoud, keuringen en weer nieuwe normpapiertjes, wie controleerde of dat geld niet gewoon in adviesbureaus en installatiecowboys verdampte? En die coronapas-discussie: prima hoor, maar ondertussen gingen er miljarden aan steun uit zonder fatsoenlijke nacalculatie, ik ben benieuwd of de commissie ook eens vraagt hoeveel er onterecht is uitgekeerd en hoeveel daarvan ooit is teruggehaald (spoiler: bijna niks).

Ik rij al 30 jaar door die stad en wat ik het smerigst vond was dat gedram met “samen tegen corona” terwijl jij als taxichauffeur of horecaman gewoon de boeman was en Schiphol en die volle treinen lekker door konden, want economie hè. Laat die commissie ook eens uitleggen waarom alles op gedrag en pasjes ging en bijna niks op bescherming van de kwetsbaren zélf, anders is het weer alleen maar theater met terugwerkende schaamte.

Het zij zo: De Hond kan gelijk hebben gehad over ventilatie, maar dat blijft een zwak excuus voor de overheid om pas te bewegen als er een BN’er op tv staat te roepen; kennelijk telde een schooldirecteur of arbo-arts niet mee. wat ik mis in dit hele circus is de basale vraag: wie durfde in 2020 nog te zeggen “we weten het niet”, en wie verkocht schijnzekerheid omdat dat lekkerder communiceert? En Keijzer: leuk dat ze struikelde over die coronapas, maar de echte lakmoesproef is of ze in de ministerraad ook echt dwarslag, of alleen buiten de deur stoer deed.