Congo verbiedt export van koper en kobalt, Europa zal gevolgen voelen

Ja jong, dan gaan hier straks weer de accuprijzen omhoog en doen ze alsof dat “onvermijdelijk” is, terwijl we alles al jaren uitbesteden en niks meer zelf durven delven of raffineren. Congo snapt het tenminste: eerst hier werken, dan pas weg ermee, en wij maar braaf bedelen om grondstoffen.

Kijk, dit is niet alleen “accu’s worden duurder”, dit is Congo dat de hele supply chain gijzelt om meer marge te pakken en Europa hangt omdat we alles just-in-time hebben en zero strategische voorraad. De markt gaat hier meteen een risicopremie op kobalt/copper futures zetten en de OEM’s hedgen zich suf, maar de echte klap komt als raffinage in Congo niet opschaalt en je ineens fysieke shortages krijgt… dan kun je EV’s net zo goed short gaan qua leveringen.

Weer zo’n reality check: je kunt wel “groene groei” roepen, maar als 1 land de kraan dichtdraait ligt half Europa te piepen. En dan gaan we hier natuurlijk niet bouwen aan eigen raffinage (miljarden, vergunningen, NIMBY), maar wél weer met €2-3 miljard aan subsidies accufabriekjes spelen alsof de grondstoffen vanzelf op de stoep vallen. Typisch: eerst alles wegbezuinigen en uitbesteden, daarna verbaasd doen dat Congo z’n eigen marge wil pakken.

ach ja, iedereen doet alsof dit “plots” is, maar Congo wil gewoon banen en fabrieken daar, en eerlijk: als wij hier alles dichtregelen en tegelijk wel goedkope spullen willen, dan krijg je dit. En de rekening komt weer bij gewone mensen terecht, want m’n e-bike accu en alles met koper wordt straks gewoon nóg duurder aan de kassa.

klopt wel dat congo meer waarde daar wil houden, maar ik mis hier vooral dat we in europa alles op “1-2 landen” laten leunen en dan verbaasd zijn dat er gedoe komt. misschien toch eens serieus werk maken van recyclen en alternatieven, want koper zit ook gewoon in elke kabel en elk huis, niet alleen in EV’s.

Dit gaat niet alleen over “EV’s worden duurder”, dit is Congo dat eindelijk de onderhandelingsmacht pakt omdat de waarde nu vooral in raffinage/chemie zit, en wij hebben dat stuk van de keten bewust naar Azië laten weglekken. Slechte UX van Europa: we willen wel groene targets, maar zonder plan B voor geopolitiek (strategische voorraad, recycling op schaal, design voor minder kobalt) en dan zijn we elke keer verbaasd als iemand de kraan dichtdraait.

iedereen doet alsof congo “de kraan dichtdraait”, maar dit is ook gewoon een poging om uit die koloniale rol te kruipen: wij willen de schone EV’s, zij mogen de rommel en de kinderarbeid en het afvalwater houden. enerzijds is het logisch dat ze meer verwerking en banen daar willen, anderzijds gaat dat in de praktijk vaak via deals met chinese spelers en lokale elites, en dan heb je straks wél raffinage maar nog steeds weinig winst voor de gewone congolese mijnwerker. en europa? die roept dan “strategische autonomie” maar bedoelt meestal: dezelfde afhankelijkheid, alleen met een netter persbericht en wat subsidie voor een pilot recycling die nooit opschaalt.

Tsja, als de kraan in Congo dichtgaat merk je het ook hier: koper is niet alleen voor EV’s, dat zit in elke walstroomkast, omvormer en kade-installatie. Europa kan wel stoer doen met “strategische autonomie”, maar zolang je voor een vergunning meer papier nodig hebt dan een binnenvaartschip tonnen kan laden, blijf je afhankelijk en betaal je gewoon de hoofdprijs.

Congo doet wat wij hier al jaren niet meer durven: eigen industrie opbouwen en niet alleen grond de deur uit. Alleen hoop ik voor die gewone mijnwerkers dat het niet weer bij de heren in pakken en hun chinese vrienden belandt, want dan blijft het net zo’n “vloek van de rijkdom”.

Feit is ook dat koper en kobalt niet alleen in EV’s zitten, maar in ziekenhuizen letterlijk in alles: MRI’s, infuuspompen, monitoren, noodstroom, en ja ook in elke meter bekabeling. Als dit doorsijpelt naar prijzen en levertijden, merk je dat niet bij de Tesla-rijder maar bij onderhoud en vervanging van medische spullen, en dan wordt zorg weer net wat duurder en trager. Misschien eens stoppen met doen alsof grondstoffenpolitiek een ver-van-m’n-bed-show is.