Banengroei fors lager als energieprijzen zo hoog blijven, zegt UWV

Men vergeet gemakkelijk dat “banengroei” in Nederland al jaren voor een flink deel bestaat uit zorg, overheid en consultancy, terwijl de echte maakindustrie bij de eerste de beste energieprijspiek meteen op de rem moet. Limburg en Zeeland krijgen dan weer het verwijt dat ze “niet innoveren”, maar als je stroomrekening verdubbelt kun je nog zo’n mooi innovatieplan hebben; de marges zijn gewoon weg. en ondertussen blijft Den Haag roepen dat alles moet elektrificeren, terwijl het net vol zit en de rekening bij de bedrijven wordt neergelegd... verrassend dat er dan 75.000 banen verdampen.

Ten eerste: die “75.000 banen minder” is niet alleen energieprijs, dat is ook gewoon onzekerheid + banken/investeerders die bij energie-intensief meteen de stekker eruit trekken omdat de businesscase elk kwartaal verandert. Ten tweede: we blijven doen alsof dit een tijdelijk dipje is, terwijl je bedrijven ondertussen wél vastzet met netcongestie, stikstof, vergunningen en CO2-heffingen; dan is verhuizen naar DE/BE ineens rationeel, maar ok, noem het straks weer “onverklaarbare krimp” in Limburg.

die 75k is nog het nette scenario; wat je straks krijgt is dat energie-volatiele bedrijven gewoon stoppen met vaste contracten en alles flex/zzp/uitzend doen zodat ze kunnen “scale down” zodra de gasprijs weer spike’t. op papier blijft de werkloosheid oké, maar in het echt wordt het één grote jittery arbeidsmarkt omdat Den Haag energie als beleidsknop behandelt ipv als infra die gewoon stabiel moet zijn, lmao legacy energy stack.

die “75.000 banen minder” zie je bij mij niet als statistiek maar als gezinnen die ineens de huur niet meer redden en dan komt er weer zo’n traject schuldhulp/voedselbank achteraan, terwijl mensen wél werken. en let op: in regio’s waar het krimpt krijg je óók nog duurdere boodschappen en vervoer erbovenop, dus het gaat niet alleen om banen maar om armoede die gewoon harder binnenkomt. Den Haag kan roepen “omscholen naar ICT”, maar iemand van 55 uit de fabriek met een zieke partner thuis omscholen doe je niet ff tussen twee energierekeningen door.

Het zij zo: UWV rekent weer netjes in “banen”, maar zegt weinig over wélke banen verdwijnen en wat ervoor terugkomt; een fabriek met vaklui is iets anders dan nog een laag projectmanagers in de Randstad. En ondertussen blijft de overheid zelf de grootste energievreter met datacenters, warmtepompen en elektrificatieplannen, terwijl netverzwaring en opslag jaren achterlopen; je kunt economie niet op powerpoint laten draaien. Als je energie als luxeproduct prijst, krijg je vanzelf minder productie en dus minder werk, zo simpel is het.

Joa, bij ons in de horeca merk je het eerder dan UWV met z’n rekenmodellen: als stroom/gas hoog blijft, gaan mensen niet “werkloos”, maar ze stoppen met dat extra rondje, dessert en fooi, en dan zet ik gewoon minder uren op het rooster. En ondertussen mag je wél verduurzamen maar krijg je nul zekerheid over tarieven of netaansluiting… sjön beleid, rustig aan.

Ik rij al 30 jaar en je voelt die energieprijs niet alleen in “banen”, je voelt ’m in m’n taximeter: Schipholritjes worden gedeeld met z’n vieren, mensen pakken weer de nachtbus en die hele stad is één grote “nee laat maar” geworden. En dan moet ik m’n elektrische taxi aan zo’n dure snellader hangen omdat de gemeente overal laadplekken weghaalt voor terrasjes, ja jansen, dan kun je wachten op banengroei tot je een ons weegt.

Die 75k is leuk voor de headline, maar de echte pijn zit ’m straks in de frictie: bedrijven die wél willen verduurzamen/uitbreiden maar maanden/jaren wachten op netaansluiting en dan óók nog variabele energietarieven erbovenop. Dat is gewoon slechte UX van de hele energie-infra: onvoorspelbaar, traag, en de “gebruiker” (werkgever/werknemer) betaalt de stressrekening.