Werken tot je erbij neervalt: Japanse senioren hebben geld nodig

Die Japanse beelden zijn heftig, maar het “komt NL ook” frame is wel lui: wij hebben AOW als basis en daarboven een (nog steeds) dikke tweede pijler, Japan heeft veel meer mensen met magere opbouw en hogere out-of-pocket zorgkosten. Waar het wél wringt hier: steeds meer flex/zzp’ers bouwen te weinig op, en met het nieuwe pensioenstelsel wordt “eigen risico” ook gewoon meer zichtbaar, dus straks krijg je ook hier 70+ die vakken vult omdat de huur doorloopt. En voordat iedereen weer “Brussel!!” roept: dit is vooral nationaal beleid + arbeidsmarkt, subsidiariteit prima, maar stop met doen alsof vergrijzing een verrassing is, die grafieken liggen al 25 jaar op tafel.

wat me hier aan raakt is niet eens alleen het geld, maar die collectieve “altijd nuttig moeten zijn”-frequentie die je in Japan zó sterk voelt: als je hele systeem op plicht en presteren staat, dan is ouder worden geen fase van verzachten maar gewoon doorpushen tot je lijf breekt (karoshi is dan geen incident maar een cultuur). En dat zie ik hier ook binnensluipen hoor, niet 1-op-1 qua pensioen, maar wel in hoe we ouderen steeds meer als ‘arbeidsreserve’ framen ipv als mensen die mogen landen, helen, doorgeven… holistisch gezien is dat gewoon een samenleving die haar eigen rust en waardigheid niet meer kan dragen.

Dat “komt hier ook” hangt voor mij minder aan AOW/pensioen en meer aan wonen en zorg: als je huur/hypotheek en eigen bijdrages door blijven stijgen, dan maakt het weinig uit hoe netjes je op papier hebt opgebouwd. En eerlijk, ik zie nu al 60+’ers bij ons op klus die eigenlijk zouden moeten afbouwen maar gewoon geen opvolging hebben en thuis de rekeningen doorlopen, dat is ook een soort stille Japan-route hoor.