Studie: AEX-bedrijven verminderen diversiteitstaal in jaarverslagen, omkering groeitrend

Ach ja, nu de wind “anti-woke” waait halen ze die woorden gewoon uit het jaarverslag en klaar, alsof het dan ineens niet meer bestaat. Op de werkvloer verandert er echt niks door minder tekst, behalve dat je weer ziet waar prioriteit ligt: imago en aandeelhouder eerst, mensen later. En zodra de volgende hype komt zetten ze het er net zo hard weer in, met glimmende foto’s erbij.

Die woordenteller is leuk voor FD, maar met CSRD/ESRS gaat het juist minder om PR-alinea’s en meer om harde datapoints: genderverdeling per laag, pay gap, klachtenkanalen, targets en voortgang. Bedrijven schrappen “D&I” omdat het in de VS een culture war-term is geworden en IR/Legal geen zin heeft in gedoe, maar ondertussen móéten ze straks wel leveren op S1/S2 als het materieel is. Dus minder buzzwords kan ook gewoon betekenen: minder marketing, meer compliance (en ja, dan zie je pas wie echt wat doet).

Typisch: jarenlang pagina’s vol D&I-bla bla omdat de ESG-consultants ook ergens van moeten eten, en nu de term “besmet” is gaat de delete-knop erin. Kijk liever naar wat er echt staat: hoeveel vrouwen in top-100, pay gap in %, uitstroomcijfers; als dat niet verbetert maar de tekst wel krimpt, dan was het dus gewoon marketing voor een paar ton per jaarverslag. En straks met CSRD weer een nieuw legertje rapporteurs à €150 per uur, maar de werkvloer ziet er geen cent van terug.

Die “minder D&I-woorden” kan ook gewoon SEO/risico-management zijn: in de VS is het een triggerterm geworden, dus Legal gooit de string-match eruit maar de HR-database blijft exact dezelfde records hebben. Als je echt wil weten of er iets verandert, kijk naar wie er promotie krijgt en wie er na 12 maanden weer weg is; tekst is maar de UI, de data eronder is de waarheid.

logisch toch: zodra “D&I” een liability wordt in de US/UK investor calls, gaat IR het eruit slopen om geen headline risk te hebben. bottom line is het voor pensioenfondsen en banken gewoon een vinkje in de due diligence; als je de cijfers niet op orde hebt stijgt je kapitaalkost, en dan is de markt klaar met je, met of zonder mooie woorden.

Leuk die percentages, maar zonder absolute aantallen is 62% daling ook gewoon: van 13 keer “D&I” naar 5 keer, wow wat een revolutie. En als je per 1.000 woorden normaliseert maar bedrijven tegelijk hele hoofdstukken naar een aparte ESG/CSRD-bijlage schuiven, dan daalt je woorddichtheid vanzelf terwijl de inhoud elders staat. de cijfers kloppen misschien, maar de conclusie “ze doen minder aan diversiteit” is hier vooral lui knippen-en-plakken.

Men vergeet gemakkelijk dat een jaarverslag óók een juridisch document is: hoe meer mooie taal over “inclusie”, hoe meer je jezelf vastpint op claims als iemand later zegt dat het in de praktijk tegenviel. Zeker met CSRD en accountants die straks mee gaan lezen, ga je vanzelf van slogans naar meetbare dingen; en dan sneuvelt zo’n afkorting als D&I als eerste. De echte vraag is niet hoeveel keer het woord valt, maar of de Raad van Bestuur er nog bonussen aan koppelt of het stilletjes uit de KPI’s verdwijnt.

Weet je wat het is: woorden tellen is leuk, maar op de werkvloer merk je diversiteit pas als er bij gedoe echt geluisterd wordt en niet meteen “past niet in de cultuur”-gezever komt. Ik zie zat managers die de term schrappen omdat het “gedoe” geeft, maar ondertussen blijft het old boys network exact hetzelfde clubje dat elkaar baantjes toeschuift. Zet dan gewoon die cijfers neer én wat je doet bij klachten, anders is het weer: mooie praat eruit, rotte praktijk erin.

Wie het ziet, ziet het: jarenlang werd “diversity” in die jaarverslagen vooral gebruikt als rookgordijn om aandeelhouders en subsidiepotjes rustig te houden, en nu het politiek even anders waait is het ineens stil… net als met al die andere modewoorden. Ik heb in de zorg ook meegemaakt hoe er tonnen gingen naar consultants, trainingen en posters, maar voor extra handen aan het bed was er “geen budget”!!! Ben benieuwd welke clubjes dit taalbeleid weer hebben ingefluisterd, want die grote bedrijven doen echt niks zonder pr-bureau en lobbyist.

Die woordenteller-discussie mist nog iets: als bedrijven D&I-taal schrappen omdat het “risico” is, dan zegt dat óók wat over hun ruggengraat en interne cultuur, niet alleen over reporting. wat veel mensen niet weten is dat je in zo’n organisatie vaak meteen ziet dat training, mentorprogramma’s en recruitmentbudgetten als eerste sneuvelen zodra het niet meer lekker scoort bij aandeelhouders. Overigens: laat ze dan maar gewoon verplicht de uitstroom per groep, pay gap en promotieratio’s publiceren; dan is het snel klaar met het mooie weer spelen.