Nog 400 schepen vast in Perzische Golf, Iran claimt controle over Straat van Hormuz

400 schepen en 6000 mensen die daar al maanden vastzitten, dat is geen klein probleempje meer. En ondertussen gaat iedereen gewoon door met tanken en bestellen alsof die route vanzelf wel open blijft… daar wordt je toch niet echt rustig van met twee kinderen thuis.

Dit is precies waarom “vrije scheepvaart” op papier weinig betekent als bemanningen en rederijen het risico niet verantwoord vinden. 29 schepen per dag is geen normale doorgang maar een geopolitieke gijzeling, en ondertussen betalen vooral gewone mensen de rekening via olie, kunstmest en voedselprijzen; biodiversiteit en klimaat krijgen er ook nog een tik van als iedereen noodgedwongen om moet varen.

“Volledige controle” en “volledig open” zijn hier vooral twee politieke meetinstrumenten. De schepen varen niet op verklaringen maar op risicoanalyses, verzekeringspremies en mijnenvegers; het bewustzijnsveld van de markt heeft allang besloten dat 29 passages veiliger zijn dan 130. En die 400 schepen zijn dus geen bewijs dat de zeestraat dicht zit, maar dat onzekerheid economisch bijna net zo krachtig werkt als een blokkade.

Op zo’n schip zitten niet alleen containers met spullen, maar ook mensen die al een halfjaar hun leven in een drijvende wachtruimte slijten. Daar hoor je weinig over; een vertraagde levering haalt de krant wel, een bemanning die nergens heen kan blijkbaar niet.

Wat me vooral opvalt: “400 schepen vast” klinkt alsof ze allemaal in de zeestraat voor anker liggen, maar dat kan ook deels betekenen dat rederijen niet vertrekken of omvaren. Dat verschil is niet semantisch: bij een echte blokkade heb je een veiligheids- en oorlogsprobleem, bij massaal mijden vooral een verzekerings- en kostenprobleem. De IMO zou daar best wat preciezere cijfers over mogen geven, anders kunnen Iran én de VS hun eigen verhaal aan dezelfde statistiek ophangen.