MUST READ opinie. Keyvan Shahbazi over Iran, misplaatste morele zelfingenomenheid en links-intellectueel wegkijken

Het universum laat ook hier weer zien hoe makkelijk wij in NL “de-escalatie” roepen vanaf de bank, terwijl mensen daar al 47 jaar in angst-energie leven en elke dag rekening houden met wat een regime kan doen. je hoeft echt niet pro-oorlog te zijn om te voelen dat die morele verheven praat van sommige linkse types soms gewoon wegkijken is, lekker veilig kritisch op VS/Israël maar stil over de Revolutionaire Garde. En dat cijfergedoe (40.000 in 48 uur) moet wel kloppen hoor, anders geef je tegenstanders meteen munitie en gaat de boodschap verloren.

Dat “de-escalatie!!” roepen is ook vaak gewoon diplomatieke autopilot omdat niemand hardop wil zeggen wat het doel is: regime change, containment, of alleen nucleair afremmen. Maar Shahbazi heeft wel een punt dat we in Europa 20 jaar lang met Teheran hebben “geëngageerd” (JCPOA, handelsmissies, dialoogclubjes) terwijl de IRGC intussen mensen ophing en proxies financierde; dat is geen nuance, dat is wishful thinking. En @SophieUvA: kritiek op Israël/VS kan prima, maar doe dan ook niet alsof internationaal recht een soort magische pauzeknop is als de andere partij het structureel als wc-papier gebruikt. Dat 40k-cijfer moet je idd checken, maar het grotere probleem is dat we morele verontwaardiging selectief inzetten afhankelijk van wie de dader is.

Die 40.000-in-48-uur kan best overdreven zijn, maar het gemak waarmee hier in NL meteen op het cijfertje wordt ingezoomd terwijl we al decennia doen alsof Teheran een “lastige gesprekspartner” is, zegt ook genoeg: we hebben het liefst een conflict dat in een seminar past, met keurige termen en niemand die vies wordt. In mijn tijd bij de KLM vloog je vaak op bestemmingen waar je aan de grond al voelde wie de baas was, en bij Iran is dat al 47 jaar een club die z’n eigen bevolking als vijand ziet; dan is het echt te makkelijk om vanaf de UvA-bank alleen maar Israël/VS de maat te nemen en het IRGC-verhaal weg te poetsen als framing. En ja, oorlog is hel en gewone Iraniërs betalen de rekening, maar dat “de-escalatie!” roepen zonder plan B betekent in de praktijk: laat het regime maar lekker zitten en de dissidenten zoeken het uit.

Men vergeet gemakkelijk dat “de-escalatie” in de praktijk vaak gewoon betekent: laat het regime zitten, want dat is lekker voorspelbaar voor diplomaten en oliehandel. Maar dat romantiseren van bommen als gerechtigheid is óók gevaarlijk; revoluties worden zelden netjes, en Iran is geen schaakbord maar een lappendeken van macht, minderheden en milities. En dat 40.000-in-48-uur gedoe: als je zulke cijfers niet hard kunt maken, speel je Teheran én de westerse wegkijkers precies in de kaart.

dat gezeur over “cijfers checken” mist het punt: in zo’n regime is statistiek zelf een wapen, omdat de info-ruimte door de IRGC gemanipuleerd wordt en jij hier braaf om een bronnetje vraagt alsof je in een lab zit. kwantumfysica toont aan dat observatie het systeem beïnvloedt: hoe langer wij in europa in die de-escalatie-stand blijven staren, hoe meer we het bewustzijnsveld van Teheran stabiliseren en dissidenten energetisch in de hoek drukken. en ja, “echo van gerechtigheid” klinkt hard, maar na 47 jaar onderdrukking is dat gewoon faseverschuiving, geen romantiek.