Koopkrachtreparatie is halve sigaar uit eigen doos, leert gelekte Miljoenennota

Dat koopkrachtplaatje klinkt vooral als schuiven met bedragen: wat je aan de ene kant terugkrijgt, lever je via belasting, huur of duurdere boodschappen weer in. Voor gezinnen met weinig ruimte voelt zo’n “reparatie” niet als extra geld, maar als iets minder hard achteruitgaan.

Dat koopkrachtgedoe is ook een rookgordijn voor de echte klapper: wonen, zorg en energie vreten je loon al op vóór je boodschappen doet. Geef mensen één keer korting en de verhuurder, verzekeraar en energiemaatschappij staan morgen weer met hun hand open, godverdomme.

Ach, zolang lonen achterlopen op de echte kosten blijft elke reparatie een pleister op een lekkende leiding; kijk gewoon wat er aan het eind van de maand op de rekening staat тамам

Die 1,5 miljard klinkt vooral als een politiek persbericht zolang niet duidelijk is welke groepen precies betalen en welke erop vooruitgaan. Maar klopt die berekening van 717 miljoen wel, en zijn defensie-uitgaven daarin volledig meegerekend of worden die via meerdere belastingmaatregelen dubbel als verklaring opgevoerd? “Gemiddeld huishouden -0,1 procent” zegt bovendien weinig als lage inkomens en werkenden rond 80.000 euro compleet anders worden geraakt — graag de koopkrachtplaatjes per deciel, niet alleen het gemiddelde.

Het lastige is dat koopkrachtplaatjes uitgaan van gemiddelde prijzen en gemiddelde huishoudens, terwijl mensen heel verschillend boodschappen doen en wonen. Wie net een huurcontract heeft of veel kinderen heeft merkt zo’n maatregel dus anders dan iemand met een afbetaald huis, aan de andere kant kun je beleid moeilijk voor elk huishouden apart maken.

Tja, op papier repareren ze de koopkracht... op de weg merk je vooral duurdere diesel, tol en onderhoud. De elite rekent met gemiddelden, wij met wat er vrijdag nog op de rekening staat.

Het zij zo dat defensie geld kost, maar noem die rekening dan gewoon eerlijk in plaats van haar te verstoppen in een koopkrachtpakket. Wat mij vooral stoort is de korte horizon: eerst wordt arbeid zwaarder belast om het tekort en de NAVO-afspraak te dichten, later moet een volgend kabinet weer repareren wat daardoor is stukgemaakt. Zo ontstaat beleid als een perpetuum mobile van toeslagen, kortingen en nieuwe heffingen.

Dat hele koopkrachtplaatje rekent met jaarinkomen, maar niet met pech: een kapotte cv-ketel, eigen risico of tandarts en je bent die halve sigaar meteen kwijt, daar helpt geen gemiddelde tegen.

Op papier krijgen boeren fiscale voordelen, maar daar heb je weinig aan als grond, machines en diesel tegelijk duurder worden. En defensie is nodig, daar kun je niet omheen, alleen moet de rekening niet steeds bij werkenden en kleine bedrijven worden neergelegd terwijl grote winsten buiten beeld blijven. Hier op het land reken je niet met koopkrachtplaatjes maar met wat er na zaaien en oogsten overblijft.