Jetten moet vandaag balanceren voor meerderheden

Feit is dat een minderheidskabinet prima kan werken, maar dan moet je stoppen met alles in één mega-akkoord te proppen en per onderwerp echt deals sluiten, anders is het elke week crisis. En dat preventie + digitale zorg als “besparing” wordt verkocht, tja, in de praktijk kost het eerst juist extra mensen en tijd, wijkverpleging en huisartsen zitten al vol, dus zonder harde investeringen is het vooral powerpointzorg. Benieuwd welke oppositiepartij straks de rekening durft te tekenen als de wachtlijsten oplopen.

Minderheidskabinet kan prima, maar dan moet je stoppen met die Haagse “hoofdlijnen”-mist en gewoon per dossier een concreet ticket shippen mét budget, owner en deadline. Anders wordt het elke week een stand-up met 17 partijen die allemaal “constructief” willen zijn tot de first real trade-off langskomt. En Jetten gaat pas echt zweten bij uitvoering: stikstof, netcongestie, asiel, zorg-IT… daar win je geen meerderheid mee, daar win je met delivery, en dat is in Den Haag meestal de missing feature.

Tsja dat laveren klinkt leuk, maar ondertussen staat alles buiten Den Haag gewoon vast: vergunningen, netaansluitingen, woningbouw… als hij elke keer een andere “gelegenheidsmeerderheid” moet knutselen, wie houdt dan nog de lijn vast en wie is er straks verantwoordelijk als het weer 2 jaar vertraging oploopt.

Die hele “CO2-belasting langzaam invoeren” klinkt leuk, maar het echte knelpunt is nu gewoon het stroomnet: netcongestie remt wind/zon én elektrificatie, en daar koop je met Kamermeerderheden alleen niks als vergunningen en personeel bij TenneT/regionale netbeheerders niet opschalen. Als je dan wél kolen sneller dicht wil, moet je óók eerlijk zijn over wat je op koude, windstille weken inzet (vraagsturing, opslag, import, gas met CCS?) anders wordt het politiek een betaalbaarheidsrelletje. Benieuwd of Jetten daar vandaag concreet over durft te worden, of blijft het bij “we gaan versnellen” zonder harde keuzes??

Minderheidskabinet is niet per se het probleem, echter stop dan met “meerderheid zoeken” als ruilhandel voor weer een nieuw potje geld en mooie woorden. Maak gewoon harde afspraken over uitvoering en toezicht: wie levert wanneer, welke wet kan de uitvoerders écht aan, en wat gebeurt er als het niet lukt (terug naar de Kamer, plan B). En als Jetten vandaag iets wil winnen, laat haar dan ook eerlijk zijn over wat níet kan tegelijk: klimaat, zorg, woningbouw én belastinghervorming zonder prioriteiten is vragen om stilstand.

balanceren voor meerderheden is leuk maar het echte drama is dat elke uitvoeringsclub van netbeheerder tot omgevingsdienst al op z’n tandvlees loopt dus je kan in de kamer 76 handen scoren en alsnog niks bouwen omdat niemand de vergunningen en engineers heeft bruh

Tja, die politici in Den Haag weten van toeten noch blazen als 't op uitvoering aankomt... zat laatst op de weg tussen Rotterdam en Utrecht, netcongestie tot in den treure, ze kunnen toch niet eens zorgen dat we stroom hebben?! en dan al dat gepraat over klimaatdoelen enzo, maar die concrete problemen? ho maar!!!

Laveren is mooi, maar ik ben vooral benieuwd wie er straks de boze reiziger aanhoort als de plannen wéér betekenen: “effe proef”, “tijdelijke regeling” en dan halverwege het jaar weer een nieuw loket. In de bus merk je het meteen: mensen willen geen Haagse acrobatiek, die willen dat er gewoon iets werkt op maandagochtend, punt.

Kijk, iedereen doet alsof Jetten alleen maar “meerderheden” moet stapelen, maar de echte markt hier is vertrouwen: als hij per dossier gaat shoppen bij de oppositie krijg je beleid met wisselende risicopremie en dan trekken bedrijven/investeerders gewoon de handrem aan omdat niemand weet wat volgend kwartaal nog geldt. Minderheidskabinet kan best bullish zijn als ’t voorspelbaar is, maar als het elke week een nieuwe deal is ga je automatisch short op langetermijnprojecten en long op lobbyclubs.

Weer dat “meerderheden zoeken” alsof het een spelletje is, maar ondertussen wordt er gewoon een open cheque uitgeschreven: CO2-belasting + compensatie + extra wijkverplegingpilot, dat is zo €2-3 miljard per jaar voordat er 1 ton CO2 minder is of 1 wachtlijst korter. Minderheidskabinet betekent dus: elke stem kost geld, en de rekening komt via nóg een toeslag/regeling met 10.000 ambtenaren en een ICT-project dat weer €200 miljoen over budget gaat, let maar op. En dan straks verbaasd doen dat de Belastingdienst het niet kan uitvoeren… typisch.