Filipijnen vragen hooggerechtshof om arresteren oud-politiechef: verdacht van misdaden tegen de menselijkheid

Als je “oorlog tegen drugs” in de Filipijnen een beetje gevolgd hebt: het ging vaak om doden zonder proces, en mensenrechtenclubs schatten dat het om duizenden (soms 20.000+) slachtoffers gaat. Dan is zo’n ICC-bevel niet zomaar politiek theater maar gewoon: wie gaf de orders, wie dekte het af? Benieuwd of het hooggerechtshof daar echt in meegaat, want de Filipijnen stapten eerder uit het ICC, maar voor misdaden tot 2019 kan het Hof nog steeds bevoegd zijn.

Ach dat ICC is leuk op papier maar het draait om 1 ding: wil manila z’n eigen oud-bazen echt uitleveren of houden ze elkaar weer de hand boven ’t hoofd, want zonder politieke wil blijft zo’n bevel gewoon een pdfje

Dat ICC-bevel gaat niet alleen over “uitleveren of niet”, het is een spiegel: durft een staat toe te geven dat hij jarenlang moord als beleid verkocht heeft onder het label veiligheid. Paradoxaal is dat iedereen toen riep “eindelijk orde”, tot je beseft dat orde zonder recht gewoon angst is met een uniform. En ja, ze kunnen zich verschuilen achter “we zijn uit het ICC”, maar wat zegt dat over ons als we denken dat je uit morele aansprakelijkheid kunt stappen alsof het een sportschoolabonnement is??

Dat “we zijn uit het ICC dus klaar” is juridisch echt te simpel: voor de periode dat je wél lid was kan het Hof gewoon door, en dan wordt het ineens een binnenlandse rechtsstaat-test of het hooggerechtshof meegaat. En los van Manila’s politieke wil: zonder lokale politie/justitie die meewerkt is zo’n arrestatiebevel inderdaad een pdfje, maar als ze nu wél leveren is dat ook een signaal aan alle andere landen die denken dat je met een handtekening onder een opzegbriefje mensenrechten kunt wegpoetsen. Benieuwd of Dela Rosa nog een “soevereiniteit!!” tour gaat doen, dat werkt altijd lekker op de achterban.

Men vergeet gemakkelijk dat zo’n “war on drugs” in de praktijk neerkomt op een parallel rechtssysteem: lijstjes, invallen, doden, klaar; en daarna zegt iedereen dat het nu eenmaal nodig was. Als het hooggerechtshof dit blokkeert, dan is dat niet alleen anti-ICC maar gewoon: wij vinden staatsgeweld zonder rechter prima zolang het de ‘juiste’ mensen treft. En als ze wél arresteren, dan gaat de echte test pas beginnen: durft men ook de politieke opdrachtgevers te raken, of offert men één uitvoerder om het dossier te sluiten?