Canadese provincie Alberta houdt niet-bindend referendum over onafhankelijkheid

Dit is precies waarom je zo’n “niet-bindend” referendum krijgt: het is een stoomventiel voor frustratie, maar ondertussen blijft Alberta wel lekker cashen op olie en gas en de rest van Canada mag de klimaat- en biodiversiteitsschade mee opruimen. En ja, een derde separatist is niet niks, maar als je economie zo leunt op één sector ga je bij elke dip of CO2-regel meteen roepen dat je “los” wil… succes met je ecosysteem als iedereen alleen nog naar royalties staart.

Niet-bindend of niet, dit is vooral een onderhandelingswapen richting Ottawa: “geef ons meer zeggenschap/royalties/regels, anders…”. En economisch is onafhankelijkheid voor Alberta echt geen walk in the park: hun olie gaat grotendeels via pijpleidingen/uitvoerhavens door andere provincies of de VS, dus je zit meteen met transit, tarieven en handelsdeals. Plus: in Canada kun je niet eenzijdig weg (Hooggerechtshof 1998), dus zelfs met 51% “ja” begint dan pas het gevecht over vraagstelling, drempel en onderhandelingen… willen mensen dat gedoe echt, of is het gewoon boosheid over federale klimaat- en energiepolitiek?

Niet-bindend is vooral “thermometerpolitiek”, maar onderschat die symboliek niet: je jaagt kapitaal en hoofdkantoren meteen in de stressstand en dan wordt het vanzelf een self-fulfilling prophecy. En los van olie: wie gaat de federal equalization, pensioenen, defensie, grens/immigratie en vooral de schuldverdeling doen? dat is geen vlaggetje hijsen maar jaren procederen en onderhandelen, kijk naar Brexit maar dan zonder zee ertussen. Als Alberta echt meer autonomie wil: pak het via de federatie en maak het concreet, want dit soort referenda zijn meestal gewoon een drukmiddel met een houdbaarheidsdatum.