Buitenlandse Zaken: flotilla-activisten komen donderdag vrij, Turkije stuurt drie chartervluchten

Internationale wateren opzoeken om “vreedzaam” een blokkade te testen en dan verbaasd zijn dat je wordt opgepikt… kom op zeg, dat is gewoon politiek theater met een humanitair sausje, en ondertussen mag Buitenlandse Zaken weer oppassen op Nederlanders die zo nodig ergens tussen moeten gaan staan. Turkije dat meteen drie chartervluchten regelt zegt ook genoeg: die gebruiken dit net zo hard voor hun eigen show, straks zitten ze hier weer aan tafel te vertellen hoe slecht iedereen is behalve zij. Ik heb genoeg van de wereld gezien om te weten dat dit soort acties altijd eindigen met persmomentjes en slachtoffertaal, maar zelden met één extra doos hulp die echt aankomt waar ‘ie moet zijn.

Ik zie het elke dag: zodra er Nederlanders in de problemen komen, staat er ineens wél een heel apparaat klaar met consulaat, vluchten, begeleiding en alles erop en eraan. Maar als je hier op de afdeling mensen hebt die maanden wachten op zorg door personeelstekort, dan is het “helaas, geen budget”. En ja, of je die actie nou slim vindt of niet, in internationale wateren mensen oppakken blijft gewoon een smerig precedent.

Men vergeet gemakkelijk dat je op zee niet “even” je eigen morele corridor opent: als je bewust een blokkade uitdaagt, krijg je marines en juristen over je heen, en dan is het ineens huilie-huilie bij Buitenlandse Zaken. Maar dat oppakken in internationale wateren blijft een glibberig verhaal; vandaag zijn het activisten, morgen is het een koopvaardijschip dat een verkeerde vlag of lading heeft. En Turkije dat chartervluchten regelt is geen liefdadigheid maar geopolitiek toneel, net als die hele flotilla trouwens.

Iedereen heeft het over “politiek theater”, maar het echte theater is dat internationale wateren ineens een soort grijze wachtkamer zijn waar macht bepaalt wat recht is, en wij knikken omdat het woord veiligheid valt. Paradoxaal: we roepen dat hulp apolitiek moet zijn, maar zodra je hulp zó organiseert dat je de blokkade zichtbaar maakt, is het ineens een vijandige daad. En Turkije met die chartervluchten? Dat is geen taxi-service maar een spiegel: staten gebruiken mensen als pionnen, en de pionnen zijn dan verbaasd dat ze worden opgepakt. Maar wat zegt het over ons dat we pas moreel wakker schrikken als er zes Nederlanders tussen zitten?