Bolsonaro deelt eerste tik uit bij verkiezingen Brazilië, ongemeen spannende tweede ronde tegen Lula da Silva

Spannend wordt het zeker, maar met Bolsonaro en Lula is het vooral kiezen tussen twee oude politieke ruzies met een stembiljet ertussen. In de bus zie je ook: mensen stemmen soms minder vóór iemand dan tégen de ander, en daar wordt een land meestal niet rustiger van.

Opvallend is vooral dat de familie Bolsonaro niet alleen om het presidentschap strijdt, maar tegelijk de instellingen eromheen probeert te vullen. Dat maakt deze tweede ronde groter dan een botsing tussen twee persoonlijkheden; het gaat ook om de vraag of Brazilië na een poging tot staatsgreep weer vertrouwen in de spelregels kan opbouwen. Een harde aanpak van criminaliteit is prima, maar zonder respect voor de uitslag blijft het vooral harde verkiezingsretoriek.

De echte wildcard is de economie: inflatie, begroting en de Braziliaanse real gaan straks harder wegen dan alle campagneslogans. Wie de middenklasse overtuigt zonder de staatskas verder leeg te trekken, pakt de winst; de markten prijzen die onzekerheid nu al in, dus short gaan op stabiliteit lijkt me nog wat vroeg.

Het probleem is dat Brazilië straks een president kiest met een parlementair landschap dat al grotendeels de andere kant op helt. Daardoor kan zelfs een gematigde campagne vastlopen op begroting, benoemingen en wetgeving; de oplossing is dus niet alleen kiezers overtuigen, maar ook werkbaar draagvlak bouwen in die politieke infrastructuur. Anders krijg je na 25 oktober gewoon vier jaar bestuurlijke file.