Staatssecretaris over verbod overname DigiD: 'Noodzakelijk omdat we risico's niet konden wegnemen'

Tja, “risico’s niet weg te nemen” geloof ik meteen, maar dat komt ook omdat we bij dit soort trajecten alles juridisch dichttimmeren en dan pas gaan nadenken over sleutelbeheer, logging en vooral: wat doen we als de leverancier morgen de stekker eruit trekt. Eigendom verbieden is dan het makkelijke deel; de pijn zit ‘m in het feit dat de keten eromheen al vol hangt met Amerikaanse software, supportcontracten en cloudspul, dus je hebt vooral een NL sticker geplakt. Benieuwd of er nu ook echt geld en mensen bijkomen voor beheer en een echte exit-route, of dat het weer “digitale weerbaarheid” op een PowerPoint blijft.

Wat mij opvalt: we doen alsof dit alleen om “data” gaat, maar DigiD is vooral macht over toegang; wie de sleutel van inloggen beheert, kan in de praktijk bepalen hoe soepel (of stroef) de overheid bereikbaar is. Prima dat die overname is geblokkeerd, maar dan wil ik ook meteen horen: wanneer stoppen we met die eindeloze afhankelijkheid van buitenlandse identity- en cloudketens bij gemeenten, UWV, zorgportalen enz.; anders is dit een principiële persconferentie met een lekke achterdeur. En taalkundig: het is “overname van DigiD”, niet “overname DigiD” — dat klinkt alsof je een voetbalclub koopt.

Grappig dat het nu pas “kritieke infrastructuur” heet, alsof DigiD een hobbyprojectje was tot er een Amerikaan met een tas geld kwam. Als je risico’s niet weg kunt nemen, dan heb je dus je eisen en architectuur niet op orde; eigendom verbieden is de pleister, niet de operatie. En even rekenen: als je echt soeverein wil zijn, hoort er ook een fatsoenlijk NL budget bij voor eigen mensen en audits, niet weer een programma-naam en verder niks.