Na een jaar raakt het geduld in Duitsland met bondskanselier Merz op

“Blijf geduldig” is echt zo’n bestuurderszin die betekent: ik heb geen stuur meer, maar ik wil wel dat jullie blijven zitten. Duitsland is verslaafd geraakt aan het idee dat er ergens een Kanzler-knop is die je omzet en dan gaat de economie weer zoemen, terwijl het inherent een log, vergrijsd en dichtgeregeld systeem is dat je niet met talkshow-therapie fixe. Paradoxaal genoeg groeit de AfD juist op die leegte: mensen voelen stilstand en krijgen dan een partij die tenminste doet alsof er wél een simpele hendel bestaat. wat zegt dit over ons dat “geduld” inmiddels de deugd is die je van burgers vraagt, maar nooit van de macht?

Kijk, “blijf geduldig” is ook gewoon code voor: we gaan niemand pijn doen, dus geen echte hervormingen en geen harde keuzes. De markt prikt daar dwars doorheen: zolang Duitsland blijft twijfelen over energieprijs, industriebeleid en die Schuldenbremse blijft de risicopremie op investeren hoger en gaat kapitaal lekker naar VS/India, en dan kun je in talkshows nog zo zen doen maar de DAX/real economy loopt gewoon weg. AfD groeit niet alleen door “stilstand”, maar omdat mensen voelen dat er geen plan is dat cashflow oplevert, alleen moraal en managementtaal.

“Blijf geduldig” is wat je zegt als je roadmap alleen nog uit werkgroepen bestaat. Duitsland zit niet vast op visie maar op execution: elke grote ingreep loopt vast in federale lagen, rechterlijke procedures, vergunningen en 16 deelstaten die allemaal hun eigen API hebben. simpel: fix de delivery machine (netwerk, bouw, digitalisering, energie-infra) of je kunt nog 10 talkshows doen maar er shipped niks.