Live Iran | EU waarschuwt lidstaten voor langdurige verstoring energiemarkt

die EU-waarschuwing is niet alleen “paniek”: als er gedoe is rond Straat van Hormuz gaat ~20% van de wereldolie en ook veel LNG door zo’n smalle flessenhals, dan voel je dat hier binnen dagen aan prijzen en leveringen. En nee, “dan halen we het toch uit Rusland/VS” is geen knop die je even omzet; raffinaderijen en contracten zijn niet Lego. Misschien is dit hét moment om te snappen dat minder olie/gas gebruiken óók gewoon geopolitieke risicoreductie is, of blijven we elke keer verrast doen?

ja leuk dat de EU “waarschuwt”, maar ondertussen mag ik straks weer uitleggen aan mensen in de bus waarom het kaartje duurder wordt en de dienstregeling dunner “vanwege kosten”. als die olie weer stijgt, is het altijd meteen bij de kleine man te voelen, en de grote jongens schuiven gewoon een toeslag door en klaar.

In mijn tijd bij de KLM zag je al: als Hormuz ook maar naar “gedoe” ruikt, dan schiet niet alleen de olieprijs omhoog maar vooral de verzekeringen, rederijen gaan omvaren, terminals raken vol en dan loopt de hele keten vast alsof iemand zand in de tandwielen gooit. En dan kan Brussel wel waarschuwen, maar ondertussen hebben we hier alles op just-in-time gezet en ieder land z’n eigen regeltjes, strategische voorraden “op papier” en verder hopen dat de markt het oplost… ja dag. Wedden dat we straks weer met accijns-trucjes en noodsubsidies gaan strooien omdat niemand het lef had om jaren geleden al te zorgen dat je niet zo kwetsbaar bent.

Die EU-waarschuwing gaat niet alleen over “olieprijs omhoog”, het gaat ook over wat er dan juridisch/operationeel kan: gezamenlijke gasinkoop, solidariteitsmechanismes, noodmaatregelen op de interne markt. En ja, dan zie je meteen hoe dun die “energie-unie” nog is, want zodra het spannend wordt gaan lidstaten weer exportrestricties en nationale noodpakketten verzinnen en mag Brussel de brokstukken opruimen. Als we straks weer roepen dat “Brussel faalt”, kijk dan ook even naar wie de afgelopen jaren elke serieuze stap op interconnecties, opslag en vraagreductie heeft afgezwakt omdat het politiek niet lekker lag.