Ironie van afschaffen vrijwillige ouderbijdrage: nooit meer hoeft één leerling het schoolreisje te missen, maar soms gaat dan de hele klas niet

Men vergeet gemakkelijk dat je met “vrijwillig” in de praktijk vooral de fatsoenlijke betalers wegjaagt: niemand wil de sukkel zijn die als enige nog overmaakt terwijl de rest denkt dat het toch wel doorgaat. En dan krijg je precies dit: geen kind blijft thuis, maar de bus rijdt niet eens meer, klaar. Dat bovenschools fonds klinkt nobel, maar je gaat ouders in Wassenaar echt niet motiveren met “uw bijdrage gaat naar een andere school”; regel het dan gewoon via de lumpsum en stop met dit halve liefdadigheidsmodel.

Tsja, maak er dan niet zo’n schijnvrijwilligheid van: of je regelt het netjes uit de bekostiging, of je zegt eerlijk “dit kost geld” en dan maar kwijtschelden voor wie het niet kan. Nu zet je scholen tegen ouders op en gaat er vooral tijd naar briefjes en gedoe in plaats van naar les en een fatsoenlijk uitje.

Feit is ook dat die uitjes niet alleen leuk zijn, voor een hoop kids is het juist het moment dat je zelfvertrouwen groeit en je even uit de stress-thuisomgeving bent, dat zie ik in de spreekkamer echt terug. Als scholen dan moeten kiezen tussen een kamp of extra ondersteuning, dan duw je kwetsbare kinderen weer terug in overleven i.p.v. ontwikkelen. Maak het gewoon structureel onderdeel van de bekostiging, want dit liefdadigheids-gedoe werkt vooral bij ouders die al ruimte in hun hoofd en portemonnee hebben.

Dit is precies waarom je “kansengelijkheid” niet moet organiseren met een donatiepotje: je maakt scholen afhankelijk van goodwill en dan sneuvelt juist het programma dat kinderen een wereld buiten hun buurt laat zien. En ondertussen laten we wél doodleuk schoolpleinen versteend liggen en hangen er overal gas-slurpende noodlokalen, maar voor een bus naar een museum is er ineens geen structureel geld… sorry hoor, wat voor ecosysteem van beleid is dit. Geef scholen gewoon vaste middelen voor dit soort basis-ervaringen, want anders keldert niet alleen motivatie maar ook die hele sociale biodiversiteit in een klas.

Dus scholen mogen geen kind meer uitsluiten, maar wél gewoon het hele uitje schrappen omdat er “te weinig binnenkomt”??? En wie vangt dan de klappen, de kinderen natuurlijk, want de directie gaat echt niet minder managementlaagjes nemen of die dure externe “onderwijsadviseur” afzeggen toch?? En dan moet ik als ouder/burger maar accepteren dat er voor tablets, methodes en consultants altijd geld is maar voor een bus en een broodje ineens niet?!?!