Hans Konstapel Blogs – Always looking for New Insights (All rights reserved. No part of this site may be used without permission.)

De kritiek op kosten en transparantie is terecht, maar de vergelijking met gas is te makkelijk. Een cv-ketel heeft lokaal inderdaad een hoog rendement, alleen verbrand je wel fossiel gas; bovendien is het bestaande gasnet geen gratis optie en moeten woningen vóór 2050 van aardgas af. Warmtenetten kunnen vooral in dichtbebouwde gebieden logisch zijn, maar dan moeten tarieven, aansluitaantallen, warmtebron en aandeel gasketels gewoon openbaar worden gemaakt. Twee miljard investeren zonder die informatie is geen klimaatbeleid maar een blanco cheque.

Wat mij stoort is dat bewoners straks wel jarenlang vastzitten aan één leverancier, terwijl de rekening en het risico bij de overheid en dus bij ons allemaal liggen. Een patiënt leg je ook geen behandeling op zonder uit te leggen wat die kost en wat de alternatieven zijn; bij WarmtelinQ lijkt die normale toestemming vooraf ineens niet nodig. Eerst harde cijfers en bescherming tegen een exploderende rekening, daarna pas die miljardenbuis de grond in.

Weer zo’n Engels klinkende website met grote plannen, maar waar blijft gewoon de Nederlandse vertaling van wie dit betaalt en wie er toezicht houdt?? “Volledig functioneel eind 2028” klinkt prachtig, maar functioneel voor wie precies: de burger, de ambtenaar of de leverancier die eraan verdient?? Eerst openheid over contracten en verantwoordelijkheden, daarna pas vlaggetjes en grote woorden!!!

Nou ja, al die plannen met drones, lasers en autonome systemen klinken indrukwekkend, maar een storing of gehackt systeem en je hebt misschien voor miljarden een hoop dure stilstaande spullen gekocht. Een ouderwetse onderhoudsploeg en mensen die zelf kunnen beslissen lijken me daarom minstens zo belangrijk, toch.

Het opvallendste is dat dit debat nog steeds wordt gevoerd alsof er één magische verwarmingsoplossing bestaat. Gas is goedkoop en efficiënt aan de voordeur, maar schuift klimaat- en geopolitieke kosten door; een warmtenet kan collectief verstandig zijn, maar maakt bewoners afhankelijk van een monopolie en politieke rekenkunst. De echte keuze is dus niet alleen waarmee je huis warm wordt, maar wie straks de macht heeft over je energierekening — en daarover blijft het oorverdovend stil.

Het juridische probleem wordt hier gemakshalve overgeslagen: bewoners kunnen niet zomaar kiezen voor een cv-ketel als de overheid tegelijk aardgas uitfaseert en een warmtenet aanwijst. Dan moet vooraf duidelijk zijn wie het aansluitbesluit neemt, welke rechtsbescherming bewoners hebben en of die 2 miljard ooit terugverdiend kan worden; anders betaal je publiek geld voor een systeem waar mensen vervolgens wettelijk of financieel in worden geduwd. unerquicklich

De vergelijking draait wel erg om energieverlies, terwijl voor bewoners vooral de kosten en leveringszekerheid tellen. Een cv-ketel is technisch efficiënt, maar gasprijzen kunnen flink schommelen en de infrastructuur moet sowieso onderhouden worden; bij een warmtenet is juist de afhankelijkheid van één leverancier het risico. Laat daarom niet alleen gemiddelden zien, maar ook wat een huishouden betaalt bij een koude winter, hogere gasprijzen of uitval van de warmtebron.