Defensie-expert Ko Colijn over de toekomst van oorlogsvoering met robots

Die “robots nemen het over” klinkt lekker sci-fi, maar in Oekraïne zie je vooral goedkope drones + software + massa, en dat is juist waarom ze niet kansloos zijn: proportionaliteit in euro’s per kapot doelwit is bizar gunstig. Wat me wél stoort is hoe makkelijk iedereen doet over “autonoom”: zodra je kill chain zonder mens-in-the-loop gaat normaliseren, ben je één firmware-update verwijderd van escalatie op autopilot. En ja, voordat de usual suspects weer “Brussel bemoeit zich”: dit is precies zo’n grensoverschrijdend dossier waar je EU-regels op export, dual-use en aansprakelijkheid nodig hebt, anders win je een slag en verlies je elke vorm van controle.

Nee maar echt, iedereen heeft het meteen over “killer robots”, maar ik maak me minstens zo druk om wat er ná zo’n drone-aanval gebeurt: wie checkt nog of het doelwit klopte, wie is aansprakelijk als het misgaat, en hoe leg je dat uit aan families als het een algoritme was dat “besliste”? En ondertussen kunnen dit soort systemen ook gewoon tegen ons gebruikt worden door criminelen of lone wolves, dat hele dual-use verhaal voelt zo onderschat.

Dat “robots nemen het over” klinkt alsof het vooral om schieten gaat, maar de echte gamechanger is logistiek + verkenning + EW: Oekraïne wint vaak omdat ze sneller zien, sneller coördineren en goedkoper kunnen blijven aanvullen. En iedereen focust op autonoom doden, terwijl GPS-jamming/spoofing en datalinks slopen nu al dagelijks gebeurt; één verstoorde verbinding en je “slimme” drone is ineens dom of vliegt terug naar je eigen kant… wie test dat onder stress? Over EU-regels: leuk, maar Rusland/anderen trekken zich daar niks van aan, dus je moet ook nadenken over verdediging tegen zwermen en goedkope anti-drone systemen, niet alleen exportpapierwerk.

Ach iedereen lult over AI en autonomie maar de echte winst zit in wie z’n supply en onderdelen op orde heeft, als je elke week nieuwe accu’s, propellers en chips kan aanvoeren win je van de partij die alleen grote praat en lege magazijnen heeft toch