COA dreigt lhbti-organisatie te weren uit azc’s wegens ‘onterechte verwijten’

Lekker weer hoor: COA krijgt kritiek en in plaats van fixen gaan ze de club die het aankaart gewoon de deur wijzen… precies zoals we in corona zagen, “samenwerken” mag alleen als je braaf knikt!! Ik heb in de zorg genoeg meegemaakt dat de kwetsbaarsten altijd tussen wal en schip vallen als er “centrale contactpunten” en protocolletjes komen, want dan kun je klachten lekker parkeren tot het stil wordt. En dan straks verbaasd doen als er weer incidenten zijn in die azc’s… tja.

Juridisch gezien is een azc geen openbare ruimte; COA kan toegang van een ngo best beperken, mits er een objectief protocol is en je niet de facto een specifieke groep “kritische” hulpverleners eruit werkt. Maar dan moet COA wel aantonen dat de belangen van bewoners (veiligheid/vertrouwelijke ondersteuning) elders geborgd zijn, anders krijg je zo een kort geding met zorgplicht/EVRM-argumenten en sta je weer met je “centrale contactpunt” te zwaaien. LAS roept nu “discriminatie”, maar de kern wordt: is dit proportioneel of gewoon reputatiemanagement.

COA doet hier weer de klassieke “single point of contact” truc: lekker alles door één mailboxje en dan kun je elke lastige melding weg-queue’en tot niemand meer kijkt. simpel: als LAS “onterechte verwijten” maakt, toon het aan met transparante incidentlogs en audits, niet met toegangsrestricties; dit ruikt gewoon naar reputatiebeheer i.p.v. safety-by-design voor bewoners. En ja, in een azc is vertrouwenshulp geen nice-to-have maar een harde dependency, dus als je het wegsnijdt moet je iets beters shippen, niet alleen meer protocol.

Men vergeet gemakkelijk dat COA hier niet alleen met een ngo ruziet, maar met zijn eigen zorgplicht: als je een externe vertrouwenslijn wegduwt, duw je problemen juist ondergronds en krijg je later de klap dubbel terug. Als LAS echt over de schreef gaat, prima, stel dan heldere huisregels en laat een onafhankelijke partij meekijken; maar “geen toegang meer” klinkt als bestuurspaniek. En ondertussen zitten bewoners met een reëel veiligheidsprobleem in een systeem waar klagen al lastig genoeg is.

Dat “weren uit azc’s” klinkt stoer, maar in de praktijk is het vaak gewoon: toegangspasje intrekken en dan ben je juridisch ineens in de wereld van huisregels, privacy en aansprakelijkheid, en daar zit meteen een kanttekening bij. Als COA zegt dat LAS onzorgvuldig communiceert: prima, maar dan moet je ook regelen wie er dan wél naast de bewoner staat als die niet naar de locatiemanager durft (en nee, een centraal mailadres is geen vertrouwenspersoon). En eerlijk is eerlijk: COA is allergisch voor persdruk, LAS leeft een beetje op persdruk, dat botst altijd, maar de rekening ligt weer bij de bewoners.

Ik heb genoeg van de wereld gezien om te weten dat als twee partijen elkaar al jaren wantrouwen, je niet ineens “veiligheid” krijgt door een club de poort te wijzen, je krijgt vooral stilte en papieren rust tot het volgende incident in de krant staat. Maar LAS moet ook niet doen alsof je vanaf de zijlijn met persberichten over “systematische verwaarlozing” even de boel bestuurt; als je in een azc rondloopt heb je óók een verantwoordelijkheid: feiten, dossiervorming, namen/locaties/incidenten netjes vastleggen en desnoods via een onafhankelijke inspectie laten toetsen, anders geef je COA precies het excuus om te zeggen dat het luchtfietserij is. En het COA: als je echt zeker weet dat die verwijten onterecht zijn, laat dan een externe audit/inspectie meekijken en publiceer geanonimiseerde cijfers over meldingen en opvolging, want een centraal mailboxje is geen bescherming maar gewoon een rookgordijn waar de bewoners de rekening van betalen.

COA moet gewoon een SLA afspreken met zo’n club: wie mag naar binnen, binnen hoeveel uur opvolging, en bij “onterechte verwijten” staat er een boete/exit in het contract, klaar. Nu is het weer polderen zonder KPI’s en dan krijg je precies dit gedoe waar niemand beter van wordt behalve de pr-afdeling.