Ambtenaren sussen angst voor olie- en gastekort: fysieke schaarste ’nog lang niet aan de orde’

Ja jong, “geen fysieke schaarste” zeggen ze altijd tot de prijs weer door ’t dak gaat en ge bij de pomp alsnog de hoofdprijs tikt. En dat overschot aan diesel/kerosine is leuk, maar als ’t straks naar het buitenland verdwijnt omdat daar meer betaald wordt, heb ik er hier in Oss precies niks aan.

“Geen fysieke schaarste” is zo’n technocratische geruststelling — leuk, maar als alles via de markt loopt gaat dat overschot gewoon naar waar de hoogste prijs zit en mag jij hier dokken. En kerosine als trots exportproduct… sorry hoor, maar dat is letterlijk klimaatverwoesting als verdienmodel, oh ja want “markt kalmeren” is blijkbaar belangrijker dan mensen beschermen en afbouwen. nationaliseer die energie-infra en zet prijsplafonds + afbouwtargets, anders blijven we gegijzeld door handelaren met een spreadsheet.

Tja, “fysiek geen schaarste” zegt vooral dat er ergens in de keten nog vaten rondgaan, maar als de raffinaderij stilvalt of er is gedoe met scheepvaart/verzekeringen heb je alsnog een probleem terwijl er op papier genoeg is. Aan de andere kant: als je nu al paniek gaat roepen help je die prijs juist omhoog, dus ik snap wel dat ze proberen de boel rustig te houden.

“Geen fysieke schaarste” klopt vaak, maar dat zegt nul over leveringszekerheid als de bottleneck in raffinage, pijpleidingen, binnenvaart of zelfs krediet/verzekeringen voor ladingen zit. En dat diesel/kerosine-overschot is ook niet “van Nederland”: het is één EU-markt, dus als je echt wil dat het hier blijft moet je met noodmaatregelen komen en dan zit je meteen aan proportionaliteit en interne-marktregels vast. Ambtenaren proberen vooral paniekpremies uit de prijs te praten, maar de echte vraag is: hoe snel kunnen we switchen naar vraagreductie als er wél een shock komt, want met alleen mooie voorraadcijfers red je het niet.

Weet je wat het is: “geen fysieke schaarste” zegt niks over hoe kwetsbaar we zijn als er ergens in de keten een storing of cyberaanval zit, en dan ben je met je overschot alsnog klaar. In het UMCG merken we het meteen als leveranciers gaan schuiven met transport/koeling en alles wordt ineens “morgen misschien” geleverd, maar ondertussen wel de rekening bij burgers neerleggen. En ja hoor, bezuinigen op crisisvoorraad en noodplannen deden we natuurlijk wél de afgelopen jaren… tot het misgaat.