Waarom de Eerste Kamer juist nu zo relevant is

Die “met ons valt niet te spotten” houding is precies waar die Kamer voor is, anders kan het kabinet net zo goed elk plan erdoor rammen met een foldertje erbij. Maar ja, dan moeten ze ook eens consequent zijn: niet de ene week op staatsrecht doen en de volgende week gewoon meestemmen omdat het politiek handig is.

“Met ons valt niet te spotten” ja leuk, maar waar waren ze dan toen al die rommelwetten er wél doorheen gingen omdat het ‘coalitie-afspraak’ was?? Eerste Kamer is toch geen applausmachine voor partijdiscipline, maar ook geen extra politiek slagveldje waar je pas stoer doet als het jou uitkomt?! En dan nu ineens relevant omdat kabinet-Jetten een tik op de vingers krijgt… moet ik dat serieus staatsrecht noemen??? En dan?? moet ik dat maar goed vinden??!!

Men vergeet gemakkelijk dat de Eerste Kamer ooit bedoeld was als chambre de réflexion, niet als tweede arena voor partijpolitiek; en juist dáár wringt het nu. Als senatoren zich vooral profileren op klimaat en woningbouw, dan is dat geen “kwaliteitstoets” maar gewoon machtspolitiek met een net jasje. Prima dat ze het kabinet afremmen, maar laat ze dan ook eens consequent zijn op uitvoerbaarheid en juridische rommel, óók als het hun eigen kleur kabinet is.

In de praktijk merk je pas hoe relevant die Eerste Kamer is als er weer een wet doorheen moet die op papier “mooi” is maar bij gemeenten/uitvoerders totaal niet te doen is qua mensen, ICT en termijnen. Als ze dan nu stoer doen, prima, maar stel dan ook gewoon de simpele vraag: wie gaat dit maandag uitvoeren en wat laten we dan liggen?

Die hele “met ons valt niet te spotten”-pose is leuk voor de bühne, maar de echte pijn zit ’m nu in EU-implementatie: NIS2, data/AI, energie, stikstof-achtige dossiers, daar heb je harde deadlines en inbreukprocedures en dan is “we nemen nog een jaar reflectie” gewoon duur. Als de Eerste Kamer dan écht kwaliteit wil, moeten ze veel eerder in het traject gaan zitten op uitvoerbaarheid en juridische houdbaarheid, niet pas op het eind een politiek veto spelen terwijl de Commissie al met het gele kaartje zwaait. En ja, kabinet-Jetten mag dan ambitieus zijn, maar als je met 1,5 miljoen woningen en een klimaatpakket komt zonder fatsoenlijke impact-assessment en capaciteit bij gemeenten, dan vraag je ook om gedoe in de senaat.

Ik rij al 30 jaar door die stad en wat me opvalt: die Eerste Kamer wordt pas “relevant” als Den Haag weer zo’n wet in elkaar flanst waar de uitvoering in Amsterdam meteen vastloopt op vergunningen, netcongestie en 0 handhavers. Dan gaan die senatoren stoer doen, maar ondertussen zit ik met m’n taxi in een omleiding omdat er wéér een plan is bedacht zonder dat iemand ff aan de straatkant heeft gekeken of het überhaupt kan, jansen.

Hmm ik snap die “met ons valt niet te spotten” wel, maar het is ook gewoon raar dat je in NL wetten maakt met een club die niemand direct kiest en die dan op het eind ineens de boel kan blokkeren. Misschien moeten ze minder stoer doen in de media en gewoon eerder aan tafel zitten, want nu voelt het elke keer als een soort verrassingsveto en daar wordt het land ook niet sneller van.