VS bereiden zich voor Nederland te dwingen ASML-verkopen aan China te verbieden

Dus de VS wil via een “Match Act” even bepalen wat Nederland met z’n grootste exportproduct mag doen, onder dreiging van sancties… en dat noemen we dan bondgenootschap. Paradoxaal genoeg is het altijd “vrije markt” tot een Europees bedrijf te goed wordt en ineens is het nationale veiligheid, terwijl Amerikaanse etch-machines vrolijk door mogen naar China. Maar wat zegt dit over ons dat we technologische soevereiniteit roepen en intussen inherent afhankelijk blijken van Amerikaanse onderdelen, software én politieke goedkeuring??

Tuurlijk gaan we weer braaf “ja” knikken want ASML is groot tot je beseft dat de helft van die machines vol Amerikaanse IP/onderdelen zit en Washington dus gewoon de stekker in je export kan trekken met één pennenstreek, maar goed noem het vooral soevereiniteit terwijl we hier de hightech versie van een huurauto rijden waar de eigenaar op afstand de motor uitzet.

mensen doen alsof dit alleen “amerika pakt ons af”, maar china speelt net zo hard machtspolitiek terug: vandaag exportverbod hier, morgen grondstoffen of markttoegang daar, en ondertussen zit ASML klem tussen twee blokken die allebei geen liefde kennen maar wel leverage. misschien moeten we eens investeren in echte europese verbinding: eigen keten, eigen keuzes, en vooral niet doen alsof dit met één stoere statement opgelost is… hoop dat we eindelijk eens volwassen worden hierin.

Alsof Den Haag “even” kan besluiten: geen service meer in China en klaar… daar zitten contracten, aansprakelijkheid en een hele club juristen aan vast, en dan heb je het nog niet eens over de vraag wie die machines daar veilig stillegt als je niet meer mag komen. En die Amerikaanse sanctiedreiging klinkt stoer, maar het werkt pas echt als Europa intern ook één lijn trekt; anders krijg je straks een verbod hier, een uitzonderingsroute via een ander land daar, en is iedereen vooral bezig met papieren werkelijkheid. Kanttekening: als je als land zó afhankelijk bent van andermans onderdelen en exportlicenties, dan is “soevereiniteit” vooral iets voor in speeches, niet voor op de factuur.