Verenigd Koninkrijk verbiedt tabak voor iedereen geboren na 2008

Even serieus, dit is gewoon een sin tax die ze in slow motion naar nul willen traden: tabaksbedrijven krijgen een steeds hogere risicopremie en gaan dan harder pushen op vapes/illegale handel, want vraag short je niet zomaar weg met een wetje. Straks staat er bij elke pub een “dealer” met goedkope peuken en de staat mist accijns, lekker bullish voor de zwarte markt.

Dat “dealer bij elke pub”-scenario wordt altijd geroepen, maar illegale handel is vooral een handhavingsvraag: als je ID-scans, hoge boetes en gerichte controles doet, keldert de beschikbaarheid voor jongeren echt (zie ook hoe de jeugdrookcijfers in landen met strakke verkoopregels omlaag gingen). En eerlijk: roken is nog steeds één van de grootste vermijdbare killers; in het VK gaat het om tienduizenden doden per jaar en die NHS-kosten zijn niet nep. Vapes meteen mee verbieden/knijpen is wél tricky, want als je die te hard afknijpt duw je sommige verslaafden terug naar sigaretten… waarom niet vooral smaken/marketing kapotregelen en nicotineplafonds strak zetten?

Ja jong, ge creëert zo’n rare tweedeling: iemand van 30 mag straks wél peuken halen en z’n broertje van 28 nooit, da wordt toch niet uit te leggen aan de kassa. En al die jongeren gaan dan gewoon “voor elkaar” halen, net als met drank, dus dan moet ge vooral zorgen dat stoppen makkelijk en goedkoop is ipv weer alleen verbieden en hopen.

Dit is vooral een norm-wet: je maakt roken niet alleen duur of lastig, je maakt het sociaal “voor mensen van vroeger”. Enerzijds kan dat super effectief (niemand wil de laatste zijn die nog aan die stinkstaaf hangt), anderzijds krijg je precies dat rare statusding: verboden = spannend, zeker als je in een buurt zit waar toch al veel via-via gaat en de staat vooral als tegenpartij voelt. En die tweedeling op geboortejaar is minder “onuitlegbaar” dan mensen doen alsof: we hebben dat met autogordels, loodvrije benzine, rookverboden binnen ook gehad, je went eraan, maar dan moet je wél stoppen-support en mentale gezondheid meenemen, anders straf je vooral de kids die al met stress en armoede leven, stress stress. En vapes in hetzelfde mandje gooien… tja, dat is politiek lekker simpel, maar qua verslaving/afbouw is het echt een ander beest.

Grappig hoe de staat hier ineens opvoeder speelt met een geboortedatum alsof verslaving een kalenderprobleem is. Het echte gevecht zit niet bij de kassa maar in die hele nicotine-ecosfeer: TikTok-achtige marketing, stress, armoede, “even een hijsje” als sociaal smeermiddel, en dan doen we alsof een verbod dat wegpoetst. Paradoxaal genoeg maak je roken zo óók een identiteitsding: de generatie “die het niet mag” krijgt meteen een nieuw ritueel om zich af te zetten tegen alles wat volwassen en betuttelend voelt, en dan sta je alsnog te kijken van de veerkracht van de menselijke drang naar verboden troost.