Politieke partijen krijgen waarschuwing om gerichte advertenties

tja, partijen roepen altijd “privacy!!!” als het over de overheid gaat, maar ondertussen zitten ze zelf vrolijk in de Meta/Google-targetingfuik te hengelen naar stemmetjes. Enerzijds snap ik dat lokale lijstjes echt niet allemaal een jurist hebben en gewoon “boost post” aanklikken, anderzijds is politiek adverteren met profielen precies het soort stille beïnvloeding waar mensen zo klaar mee zijn: iedereen krijgt z’n eigen versie van de waarheid, lekker oncontroleerbaar. En die “we wisten het niet”-lijn… kom op, dit is geen obscure regel, dit is gewoon: niet stiekem met data klooien. AP mag van mij best een keer doorpakken met boetes, anders is zo’n waarschuwing vooral gratis campagnemateriaal: oepsie gedaan, volgende week weer verder.

Men vergeet gemakkelijk dat dit óók gaat om gelijke verkiezingen: als partij A met microtargeting de twijfelaars één verhaal voert en partij B alleen een poster op het plein heeft, is de “markt” al scheef. En die lokale lijstjes die per ongeluk op Boost klikken, geloof ik best; maar dan moet je dus gewoon stoppen met dat hele datagedoe en terug naar openbare boodschappen die iedereen kan controleren. Waarschuwing is netjes, maar na 2022 mag je inmiddels wel verwachten dat een partij tenminste één iemand heeft die de AVG kan spellen.

Die EU-regels zijn best taai, echter dat ontslaat je niet van fatsoen: politiek hoort in het volle licht, niet via een paar vage “interesses” die ergens bij Meta aan je hangen. Als partijen echt mensen willen bereiken, doe het dan met open advertenties en een duidelijke afzender/financiering, daarentegen moet de AP ook helder maken wat wél mag voor kleine lokale clubjes, anders krijg je vooral paniek en stiekem doorgaan. En eerlijk: toestemming vragen moet net zo simpel zijn als die boost-knop, anders blijft het een rommeltje.

“Niet op de hoogte” is echt een zwak excuus — partijen huren wél data/marketingbureaus in die precies weten hoe je mensen op angst, migratie of “veiligheid” microtarget, maar verantwoordelijkheid? ineens niemand. En ondertussen verkoopt Meta/Google die profielen gewoon door en kopen partijen het terug met contributiegeld, love that democratie as a service. AP: waarschuwingen leuk, maar pak óók die adtech-tussenlaag aan, anders blijft het business as usual.

waarschuwing is prima maar de AP zit weer alleen aan de “client side” te zeuren bij partijen, terwijl de echte exploit bij Meta/Google zit: zij bieden die targeting-knoppen en dark patterns aan alsof het een standaard feature is. maak het gewoon simpel: politieke ads alleen contextueel (plaats/onderwerp) en alles publiek in een ad library met wie betaalt wat, dan kan iedereen het checken i.p.v. dit vage toestemming-circus waar niemand wijs uit wordt, lmao overheid blijft ook hier weer legacy code.

Feit is ook dat politieke targeting je al snel in het hoekje van gevoelige gegevens duwt, politieke voorkeur is in AVG-termen gewoon extra beschermd, dus dan is expliciete toestemming niet een vinkje maar echt de basis. En los van privacy, microtargeting werkt ook als een soort gedragsbeïnvloeding: je ziet in de spreekkamer hoe mensen met stress en angst nóg vatbaarder zijn voor simpele, boze boodschappen die precies op hun trigger mikken. Als partijen het “per ongeluk” doen, dan hebben ze hun campagne dus uitbesteed aan een advertentiemachine die ze zelf niet snappen, dat is misschien nog wel het engste…

Joa, als horeca zie ik het ook: je klikt één keer op “doelgroep: mensen in deze wijk die van carnaval/voetbal houden” en hop, je zit al in dat datamoeras zonder dat je ’t doorhebt. Misschien moet de AP niet alleen waarschuwen maar gewoon een simpele “mag-wel/mag-niet” tool maken voor campagnes, want nu gaan die lokale lijstjes óf stiekem door óf ze durven niks meer en dat is ook niet echt sjön voor de verkiezingen.