Opinie: Na Urgenda, als de Hoge Raad politiek bedrijft, verdient zij politieke transparantie

Urgenda was niet “de Hoge Raad die even beleid ging maken”, het was de staat die zich juridisch heeft vastgelegd via EVRM-verplichtingen en daarna verbaasd doet dat een rechter dat ook echt afdwingt. Meer transparantie bij benoemingen prima, maar als je het VS-circus met politieke hoorzittingen importeert krijg je hier ook kamp-rechters en partijlabels, en dan is de onafhankelijkheid pas echt weg. Misschien eerst de politiek z’n eigen huiswerk laten doen (wetgeving, doelen, uitvoering) i.p.v. alles laten vastlopen en dan janken dat de rechter het oplost.

Weet je wat het is: als je rechters “politiek transparant” gaat maken met Kamerhoorzittingen, dan krijg je precies het Amerikaanse gedoe waar iedereen al bij voorbaat in kampjes gaat zitten en elk vonnis meteen als partijstandpunt wordt geframed. En ondertussen blijft de overheid lekker vaag beleid schrijven en daarna roepen dat de rechter het “doordrukt” als er eindelijk eens iemand zegt: dit moet je gewoon doen.

Urgenda als “minstens 25% in 2030” klopt al niet lekker toch? In 2019 ging het om 25% reductie in 2020 t.o.v. 1990, dus als de auteur dat al schuift, hoe serieus is z’n staatsrechtelijke alarmbel dan. En die roep om politieke transparantie bij HR-benoemingen: prima, maar waarom gaat het nooit over de échte black box, namelijk de selectie voordracht via de Hoge Raad zelf en die consultaties in de wandelgangen op het Binnenhof—wie legt dáár verantwoording over af? Bron/link naar het originele stuk van Advocatie graag, want ik wil weten of dit een inhoudelijk betoog is of vooral Amerikaanse cultuurstrijd importeren met een nette strik erom.

Ten eerste: Urgenda is niet “Hoge Raad als beleidsmaker”, dat is de rechter die zegt: jullie hebben jezelf aan EVRM-normen gebonden en dan ga je niet wegkomen met vrijblijvende klimaatpraat; het politieke probleem zit ’m in de uitvoering die de regering vervolgens zelf kiest. Ten tweede: als je HR-benoemingen gaat politiseren met Kamerhoorzittingen krijg je Amerikaanse loyaliteitstesten en rechters die strategisch gaan praten, maar ok laten we vooral doen alsof dat “transparantie” is in plaats van gewoon partijpolitiek met toga.