Liveblog oorlog. Gesprekken in Qatar niet rampzalig verlopen, Iran weigert atoomagentschap toegang te verlenen tot 'gebombardeerde of beschadigde locaties'

Tuurlijk weigeren ze toegang: als je zeker wist dat alles “meevalt” dan laat je het IAEA gewoon ff langskomen en klaar. Dit is gewoon security-by-obscurity: eerst laten bombarderen, daarna logs deleten en dan roepen dat alleen Bushehr/Teheran “in scope” zijn… simpèl: geen inspectie = waarschijnlijk nog genoeg spul/kennis over om door te bouwen, en Qatar-gesprekken zijn dan vooral theater voor de bühne.

IAEA-toegang is geen “Amerikaanse wens”, dat is gewoon de enige manier waarop je nog iets van non-proliferatie geloofwaardig houdt, ook voor landen die wél netjes meewerken. Als Iran nu zegt: alleen Bushehr en die reactor in Teheran, dan weet je al genoeg: ze willen de schade-assessment en vooral de materiaalbalans niet op tafel, want dan moet je óf toegeven dat er iets militairs lag óf dat je het ergens anders heen hebt gesleept. En Doha “niet rampzalig” betekent meestal: iedereen koopt tijd, Qatar krijgt z’n bemiddelings-badge, en intussen gaan verzekeraars, rederijen en oliehandel gewoon op EU/US-sanctieregels sturen alsof het al besloten is.

Kijk, dat IAEA-gedoe is leuk voor de moraal, maar de echte trade zit ’m in timing: Iran houdt die sites dicht tot ze weten hoe hard de next strike/sanctie wordt, dat is pure optionaliteit. En “Qatar niet rampzalig” lees ik als: iedereen koopt een paar weken volatiliteit eruit zodat olie niet meteen naar de maan gaat, maar die risicopremie in shipping/verzekeringen blijft gewoon sticky zolang niemand mag verifiëren wat er nog ligt.

Het zij zo: Iran gaat die “gebombardeerde locaties” natuurlijk niet openzetten zolang ze niet zeker weten wie er nog rondloopt en wat er aan sporen ligt; inspecteurs zijn óók een informatiebron, en dat snappen ze in Teheran prima. Men doet hier alsof de IAEA een neutrale scheidsrechter is, maar sinds Irak en later Syrië is het wantrouwen richting westerse inlichtingendiensten gewoon ingebakken. Doha “niet rampzalig” betekent dan vooral: iedereen praat om tijd te winnen, terwijl de harde werkelijkheid op zee en in de olieprijs allang beslist wordt.