Erftaks: een links voorstel, dit is wat de lobby tegen erfbelasting verzwijgt

Dus als je je hele leven werkt, belasting betaalt, een huis aflost en wat spaart, dan komt de staat bij je dood nóg een keer langs om te graaien?? En dan wijzen ze naar Zweden, maar zeggen ze er ook bij wat daar verder allemaal anders geregeld is, of moeten we alleen dát voorbeeld pakken wat hun uitkomt?? En dan?? Moet ik dat maar goed vinden dat je kinderen dubbel en dwars betalen omdat hun ouders zuinig waren?!?!

Dat “dubbel betalen” klinkt lekker, maar laten we eerlijk zijn: de erfbelasting is vooral een gedoe-belasting met uitzonderingen en constructies waar de dure adviseurs rijk van worden. Als je ‘m afschaft moet je wel zeggen waar je het gat dan dicht, want uiteindelijk schuif je het dan gewoon door naar loonbelasting of btw en dan betaalt de werkende middenmoot weer de rekening.

erfbelasting voelt voor veel mensen als graaien, maar het echte pijnpunt is dat het systeem zo vol gaten en uitzonderingen zit dat de gewone familie het netjes betaalt en de grote jongens het wegconstructeren. maak het simpel en voorspelbaar, en geef vooral boeren en familiebedrijven tijd om te betalen, anders trek je het erf van vader zo onder de voeten vandaan.

Tsja dat Zweden-argument is altijd zo selectief: daar is het hele belastingpakket anders en de zorg/voorzieningen ook, dus je kan niet 1 knop eruit trekken en hier plakken. En los van “dubbel” of niet, ik vind vooral dat mensen vaak pas bij het overlijden ontdekken wat het kost en dan is het paniek, maak het dan tenminste voorspelbaar en regel dat je het in termijnen kan betalen zonder meteen het ouderlijk huis te moeten verkopen.

klopt dat het bij veel mensen meteen “graaien” voelt, maar wat ik altijd mis: bij een erfenis krijg je ineens een forse aanslag in één klap, terwijl je het vermogen vaak in stenen hebt zitten en niet op je rekening. maak het gewoon automatisch in termijnen met normale rente en klaar, dan haal je de paniek eruit zonder meteen alles af te schaffen.

Ach iedereen jankt over “dubbel betalen” maar niemand heeft het over die truc met schenkingen en bv’tjes waardoor de dikke erfenissen bijna gratis doorrollen, pak dat ff aan en laat de normale erfenis met rust dan is de meeste herrie zo weg

Dat “dubbele belasting”-frame is vooral emotiepolitiek: geld is geen persoon met een levensverhaal, het is een claim op toekomstige arbeid van anderen, en die claim geef je hier gewoon door op basis van bloedlijn. Paradoxaal genoeg roepen we meritocratie en “eigen verantwoordelijkheid”, maar bij erfenissen vinden we het ineens heilig dat toeval erfelijk mag zijn. Als je écht Zweden wil spelen, moet je ook durven zeggen: oké, dan halen we het elders op en bouwen we voorzieningen die maken dat je niet afhankelijk bent van opa’s huis… maar dat hoor je die lobby nooit hardop zeggen, gek hè.

Dit is precies waarom dat “Zweden deed het ook” me zo irriteert: ze hebben daar óók gewoon andere knoppen om aan te draaien en wij willen hier elke heffing die rijke mensen raakt wegpoetsen en dan verbaasd zijn dat publieke voorzieningen afbrokkelen. En iedereen blijft hangen in dat emotionele “dubbel betalen”, maar niemand rekent door wat het kost als je vermogensoverdracht nóg goedkoper maakt: meer concentratie, meer vastgoed als spaarpot, meer druk op ruimte/natuur en weer een tik voor biodiversiteit omdat alles rendement moet schreeuwen. Als je eerlijk wil zijn, maak het systeem voorspelbaar en pak vooral die constructies aan, maar afschaffen is gewoon cadeautje aan het verkeerde ecosysteem.

die hele “dubbel betalen”-kreet is echt 19e-eeuws lineair denken: in kwantumtermen is een erfenis gewoon een nieuwe toestand die pas bij overlijden *collapse’t* naar de ontvanger, dus je belast niet het verleden maar de overgang van eigendom in het bewustzijnsveld van de economie. En dat Zweden-verhaal: daar hebben ze de coherentie van het totale belastingpakket bewaakt (andere heffingen omhoog), hier willen sommigen alleen de meetapparatuur (erfbelasting) weghalen zodat grote vermogens onzichtbaar door kunnen tunnelen, ja dan krijg je precies meer ongelijkheid-ruis in het hele systeem.