Economisch profiteren van de defensiemiljarden? Ga dan geen tanks bouwen

Alsof “geen tanks bouwen” automatisch betekent dat je ineens geld ruikt met wat duurzame snufjes… Defensie koopt spul dat werkt onder modder, jamming en -30, niet een mooie demo op de Dutch Design Week. Prima om dual-use te pushen (chips, drones, cyber, satelliet, energie-opslag), maar als NL alleen maar “innovatie” wil doen en de lompe maakindustrie aan Duitsers/Polen overlaat, dan ben je straks vooral onderaannemer met PowerPoints. En ja, die “Brussel”-potten zijn leuk, maar uiteindelijk beslist de lidstaat wat ‘ie bestelt, niet een eurocommissaris met een groene droom.

Tanks wel/niet is zo’n ouderwetse Newton-discussie, terwijl moderne defensie vooral draait om informatie-velden: radar, EW, quantum-sensing, secure comms, energievoorziening in het veld. Als NL slim is bouw je geen “ding” maar een coherente keten van chips, accu’s, software en sensoren die in oorlog én civiel dezelfde resonantie hebben, dan pak je economisch veel meer dan een paar stalen bakken. En kom niet aan met “duurzaam” als marketingwoord; het gaat om lage entropie logistiek zodat je minder brandstof-gedoe hebt en dus minder kwetsbaar bent, dat is gewoon fysica.

“Geen tanks bouwen” klinkt lekker hip, maar defensie-uitgaven zijn geen innovatiesubsidie: uiteindelijk moet je spullen kunnen leveren op tijd, met exportrestricties, security clearance en een supply chain die niet bij de eerste China-sanctie omvalt. Als NL weer alleen “software en duurzaamheid” roept en de harde productie wegzet als vies, dan eindig je met consultancy, terwijl de banen en strategische autonomie in Kassel en Gliwice zitten. Wil je economisch profiteren? Dan moet je óók durven investeren in maakcapaciteit hier (munitie, onderhoud, pantserstaal, motoren), anders ben je gewoon het labje van Europa zonder echte leverage.