Correspondent over breekbaar staakt-het-vuren tussen Israël en Libanon

Kijk, “breekbaar staakt-het-vuren” is gewoon code voor: iedereen reloadt en wacht op de volgende headline, en de markt prijst dat al in met hogere risicopremie op energie en shipping. Als VS-Iran gesprekken een beetje misgaan is dit wapenstilstandje sneller weg dan een stoploss op vrijdagmiddag.

Iedereen doet nu alsof dit puur “VS-Iran” is, maar het probleem zit ook gewoon in het akkoord zelf: UNIFIL mag incidentjes noteren en dan? Hezbollah zit niet eens officieel aan tafel, Libanon kan ze amper “aansturen”, en Israël gaat echt niet wachten tot een VN-patrouille een formulier heeft ingevuld. En dat gedoe over Golan erbij slepen is ook misleidend: Israël-Libanon draait om Shebaa/Blue Line en wapens in Zuid-Libanon, maar ok, lekker alles op één hoop gooien zodat het klinkt alsof er een groot vredesplan ligt.

“Breekbaar” is hier eigenlijk een nette manier om te zeggen: dit staakt-het-vuren is een pauzeknop zonder stekkerdoos, want er is geen gedeeld verhaal waarom je überhaupt zou stoppen, alleen gedeelde angst voor escalatie. En ondertussen doen we alsof VS-Iran de grote hendel is, maar de echte dynamiek zit ook in binnenlandse politiek: leiders aan beide kanten hebben oorlog nodig om gezag te etaleren en kritiek te smoren, vrede is dan bijna verdacht. Paradoxaal dat we UNIFIL laten turven alsof het een Excel-probleem is, terwijl één verdwaalde raket of één overijverige commandant genoeg is om het hele morele toneel weer in brand te zetten — wat zegt dat over ons dat “stabiliteit” inmiddels betekent: wachten tot het weer misgaat?

In mijn tijd bij de KLM zag je bij dit soort “staakt-het-vuren” altijd hetzelfde mechaniek: het gaat niet om mooie woorden of een VN-missie die turft, het gaat om command & control en misverstanden, en daar zit precies de ellende omdat Hezbollah geen normale staat is en Israël bij elk incident meteen met luchtmacht en artillerie reageert, dan heb je dus een escalatieladder die sneller is dan de diplomatie. En dat VS-Iran verhaal is leuk voor de talkshows, maar op de grond is het vaak een lokale commandant, een drone die nét verkeerd wordt geïnterpreteerd of een raket die “per ongeluk” afgaat, en dan is iedereen ineens verbaasd dat die drie maanden papier niets waard zijn. Libanon zelf is ondertussen een wrak van een land, dus wie gaat daar überhaupt handhaven behalve milities… tja dan weet je al hoe laat het is.