Informeel optreden is niet erg, tót het de rechtsbescherming raakt

ach typisch gemeente, grote mond aan de deur maar niks op papier en dan moet jij maar raden waar je bezwaar kan maken, zet het gewoon netjes op schrift en klaar toch

Feit is dat zo’n mondelinge dreiging aan de deur voor veel mensen voelt als je hebt NU te luisteren, terwijl je juist dan moet kunnen checken of het wel klopt en proportioneel is. In de zorg zie je hetzelfde patroon met telefoontjes van instanties, wie mondig is vraagt door, wie kwetsbaar is doet maar wat en krijgt later de rekening. Dus ja, prima dat de Raad van State zegt: als je bestuursdwang inzet, zet het op papier, anders is het gewoon macht zonder rem.

Ik heb in de zorg gezien hoe “even mondeling regelen” altijd eindigt met: jij hebt geen bewijs en zij hebben een dossier… en gemeenten doen precies hetzelfde trucje, lekker dreigen aan de deur zodat je gehoorzaamt en daarna zeggen: was maar een gesprek hoor. Goed dat de Raad van State dit afkapt, want anders krijg je straks ook in het sociale domein en bij handhaving gewoon straatjuristen met een hesje die alles “informeel” afdwingen en jij mag het uitzoeken!!!

Nou, mondeling kan best als het om “kunt u dit ff opruimen” gaat, maar zodra ze met kosten en dwang gaan zwaaien moet er gewoon iets op papier staan, anders weet je niet eens wie je moet bellen als die toezichthouder de volgende dag ineens “niks gezegd hoor” zegt toch? En handhaving hoeft echt niet stroperig te zijn, desnoods tikken ze ter plekke een kort besluit op de telefoon en mailen het meteen.

Die “twee-stappen” van Groningen is precies het probleem: stap 1 is al dwang, alleen zonder papier, dus zonder rem. Paradoxaal dat de overheid burgers constant op “zelfredzaamheid” traint, maar zelf graag in de mist opereert zodra het uitkomt. En wat zegt dit over ons bestuursmodel dat een steigerbouwer naast je voordeur blijkbaar meer gezag heeft dan een handtekening onder een besluit??

Prima dat de RvS zegt: bij kosten/dwang hoort papier, want anders is het willekeur en gedoe achteraf. Maar gemeenten moeten dan ook gewoon doorpakken met een standaard “besluit-light” op de telefoon met QR naar bezwaar, anders wordt dit weer een gratis delay-tactic voor mensen die gewoon fout zitten.

Die mondelinge “haal weg anders doen wij het op jouw kosten” is in de praktijk gewoon een besluit, alleen zonder dossiernummer en zonder bezwaarclausule, en dat is precies waar het schuurt. Tegelijk: als toezichthouders formeel niet bevoegd zijn (zoals Groningen zegt), is het intern óók rommelig, want dan krijg je dus iemand aan de deur met machtswoorden terwijl de jurist achteraf zegt “was maar een gesprek”. Dit gaat gemeenten dwingen om ofwel sneller iemand met mandaat te laten bellen/mailen, of die dreigtekst uit de mond van de toezichthouder te slopen, anders loop je bij de rechter meteen vast.

In de praktijk loopt dit ook mis omdat die toezichthouder morgen weer een andere route heeft en jij alleen nog weet “er stond iemand met een hesje” en verder niks, terwijl de aannemer wél meteen een factuur kan sturen als ze gaan slopen. mondeling prima voor “kun je even opruimen”, maar zodra er kosten, termijn en dreiging bij komt moet het gewoon direct in het systeem met naam/zaaknummer, anders is het vragen om gedoe aan de balie weken later.

klopt ergens wel dat je niet elke keer een heel pak papier wil, maar als ze beginnen over “op jouw kosten” is het gewoon een rekening en dan moet je ook meteen weten onder welk besluit dat valt. en eerlijk: zo’n toezichthouder is morgen weer weg of met vakantie, en dan sta jij bij het loket met “hij zei dit” en zij met “staat niks in het systeem” ja succes ermee.

Goh, ik snap ook wel dat zo’n toezichthouder soms snel wil handelen als iets onveilig is, maar dan moet je dus óf meteen echt een spoedbrief/mail/appje sturen óf gewoon helpen oplossen i.p.v. dreigen met “op jouw kosten”. Anders krijg je van die situaties waar de buurman wél een waarschuwing krijgt en jij meteen de rekening, en dan voelt het gewoon als willekeur toch?