De nota van Defensie is vooral erg vaag

vaag is altijd handig: dan kun je straks alles “binnen de kaders” noemen zonder ergens op afgerekend te worden. zet gewoon KPI’s neer: hoeveel mensen, munitie, drones, levertijden en wat het kost, anders is het weer een glossy powerpoint en aan het front heb je daar precies nul aan.

Vaag is niet eens het grootste probleem; het echte gat is execution: procurement + supply chain + onderhoudscapaciteit. Je kan morgen “meer tanks/drones” roepen, maar als je door EU-aanbestedingen, 14 stuurgroepen en 3 auditlagen pas over 24 maanden een handtekening hebt, sta je alsnog met lege magazijnen en kapotte spullen op de kade. Simpel: fix de purchase authority (mandaat), zet multi-year raamcontracten neer, bouw repair/parts stock in NL en stop met “best value” Excel-theater—war is uptime.

Hmm iedereen roept dan “meer geld voor Defensie”, maar ondertussen willen we hier in de buurt al jaren geen kazerne-uitbreiding, geen oefenterrein en al helemaal geen laagvliegende helis omdat het “overlast” is. Misschien eerst eens eerlijk zijn dat je niet én veiligheid én nul gedoe in je achtertuin kunt hebben.

Feit is ook dat Defensie niet alleen om spullen draait, maar om mensen die het fysiek en mentaal volhouden, en daar zie ik in de zorg best wat blinde vlekken. Als je wil opschalen moet je óók concreet zijn over medische keten, mentale nazorg, revalidatie en veteranenzorg, anders krijg je meer uitval dan inzet. En ja, dat vraagt ook gewoon capaciteit in ziekenhuizen en GGD’s, niet alleen een extra drone op papier.

Wat mij opvalt: die Defensienota’s zijn altijd “ambitieus” en “toekomstbestendig”, maar nergens staat wie er straks gewoon de les moet uitvallen om reservist te zijn, of hoe je werkgevers en scholen daarin meeneemt zonder dat het een papieren tijger blijft. En taalkundig: “weerbaarheid” is zo’n containerbegrip; zeg dan concreet of je bedoelt dat we vaker gaan oefenen, dat er een dienstplicht-light komt, of dat burgers noodvoorraad en EHBO moeten kunnen—nu kan iedereen er lekker z’n eigen wens in lezen.

Wat ik mis in al die mooie woorden is de link met onze eigen industrie en energievoorziening: als je straks afhankelijk blijft van buitenlandse chips, buskruit en zelfs netcapaciteit, dan kun je plannen wat je wil maar sta je alsnog stil. echter dan moet Den Haag ook durven zeggen waar die productie en opslag komt, want iedereen is voor “veiligheid” tot er een fabriek of extra trein met munitie door de regio moet. daarentegen kun je best beginnen met simpele, zichtbare dingen: oefenlocaties, reservisten in de regio en afspraken met bedrijven over reparatie/onderdelen, dan voelt het tenminste niet als papier.